گنجور

حاشیه‌ها

حبیب شاکر در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۱۱ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۴:۴۸ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۴۰:

سلام بر دوستان

گر عمر بکام و بخت یارت باشد

دائم می و معشوق کنارت باشد

عالم همه تحت اختیارت باشد

چون پیر شوی زهر مارت باشد

مسعود عباسی در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۱۱ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۳:۳۳ در پاسخ به برگ بی برگی دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۴:

سلام. وقت تان به خیر. امکان دارد یک پل ارتباطی برای ارتباط با خودتان معرفی کنید؟

سپاس.

بیژن آزاد در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۱۱ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۳۸ دربارهٔ قطران تبریزی » دیوان اشعار » ترکیبات » شمارهٔ ۲ - در مدح ابوالحسن علی لشگری:

بهتر است  بیت بند بعد از ابیات هر خانه نوشته شود چون بند مربوط به ان خا

نه است.

بیژن آزاد در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۱۱ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۳۶ دربارهٔ قطران تبریزی » دیوان اشعار » ترکیبات » شمارهٔ ۲ - در مدح ابوالحسن علی لشگری:

بند اول/ابر آزادی=ابر آزاری

آروین یوسفی در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۱۱ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۳۴ دربارهٔ سعدی » مواعظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۹:

تشخیص مخاطب حقیقی در اشعار سعدی، حافظ و دیگر شیرین سخنان پارسی گو، کاریست که نمیتوان با اطمینان آن را انجام داد زیرا که دانستۀ ما از زیر و زبر زیست این بزرگان کافی نیست و تنها بر تصور و گمانی تکیه میکنیم که بسیار متزلزل است. با این حال بنده به حدس خود، معشوق این سروده را پروردگار در نظر میگیرم از آنجا که بدین گونه، معنا ملموس تر و به کلام نزدیک تر است.

 

«صبحدمی که برکنم، دیده به روشناییت | بر در آسمان زنم، حلقهٔ آشناییت»

سعدی در این بیت از شیرینی مرگش که منجر به وصال و دیدار معشوق میشود سخن میگوید.

صبحی که چشمم به نور تو روشن شود، روزیست که به ملکوت پیوسته ام و برای دیدار و وصال تو حلقۀ درب آسمان را میکوبم. (آسمان استعاره از منزل پروردگار است)

 

«سر به سریر سلطنت، بنده فرو نیاورد | گر به توانگری رسد، نوبتی از گداییت»

هیچ بنده ای طالب تاج و تخت پادشاهی نخواهد بود، اگر فقط یک بار با گدایی کردن از تو به نوایی برسد. زیرا که یک نظر از تو به گدایان (بندگان)، آنان را از پادشاه نیز توانگرتر میکند.

 

«پرده اگر برافکنی، وه که چه فتنه‌ها رود | چون پس پرده می‌رود این همه دلرباییت»

اگر رخ بنمایی و جمال خود را نشان بدهی، چه آشوب و غوغایی که از زیبایی پنهان شده در پس پردۀ حجاب تو به پا نمیشود.

 

«گوشهٔ چشم مرحمت بر صف عاشقان فکن | تا شب رهروان شود، روز به روشناییت»

تنها کافیست گوشۀ چشمی از سر لطف، به عاشقانت نگاه کنی تا دلهای سیاه و چون شبشان، مثل روز روشن شود. (رهروان استعاره از عشاق است)

 

«خلق جزای بد عمل، بر در کبریای تو | عرضه همی دهند و ما، قصهٔ بی‌نواییت»

در مقابل شکوه تو، مردمان بی عشق، جزای گناهانشان را پس میدهند و ما (عاشقان)، قصۀ در به دری و بی نواییمان از فراق تو را سر میدهیم.

 

«سر ننهند بندگان، بر خط پادشاه اگر | سر ننهد به بندگی، بر خط پادشاییت»

هیچ کس از فرمانروایان و پادشاهان زمینی اطاعت نمیکند، اگر آن پادشاه، خود سر بندگی بر تو فرو نیاورده باشد.

 

«وقتی اگر برانیم، بندهٔ دوزخم بکن | کآتش آن فرو کشد، گریه‌ام از جداییت»

اگر زمانی خواستی مرا از خودت برانی، مرا به دوزخ بفرست. چرا که مگر آتش دوزخ بتواند مانع گریه و زاری من از غم جدایی تو شود.

 

«راه تو نیست سعدیا، کم‌زنی و مجردی | تا به خیال در بود، پیری و پارساییت»

ای سعدی! انزوا و بی معشوقی، راه و روش تو نیست؛ چرا که زهد و پارساییت در زمان پیری، در خیال و آرزوی معشوقی که از آن پرهیز کرده ای باطل و بیهوده میشود.

آروین یوسفی در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۱۱ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۸:۵۴ در پاسخ به Amin Chatrrouz دربارهٔ وحشی بافقی » دیوان اشعار » غزلیات » شمارهٔ ۲۶۹:

وحشی سبب دوری و این قسم ...

خیر امین عزیز. این بیت حدیث نفس وحشی است که به او اشتباهاتش را یادآوری میکند و تغییر گوینده و تبدیل Monologue به Dialogue در اشعار کهن پارسی مرسوم نیست.

ملیکا برزگر گنجی در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۱۱ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۰:۳۴ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۴۲۷:

سلام میشه لطفا معنی و مفهوم بیت ۱۰ را لطف کنید . بیت خضر را میکند از چشمه حیوان دلسرد...

شیدایی در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۲۳:۲۳ در پاسخ به امين احمدي دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۰۶:

سلام 

نیست از آنرو یعنی به این معنی نیست که نگاری ندارم و عاشق نیستم ترجیحم براینه که ازش حرفی نزنم 

برگ بی برگی در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۲۰:۴۸ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۴:

رواق منظر چشم من آشیانه توست 

کرم نما و فرودآ  که خانه خانه توست

برای رواق معانی متفاوتی بیان شده اما بنظر میرسد در اینجا مراد آسمان یکتایی و بی انتها باشد، منظر چشم به معنی دیدگاه و جهان بینی ست، مخاطب حضرت دوست است و حافظ نگرشِ اولیه انسان به هستی را نگاهی آسمانی و خدایی میداند اما پس از ورود انسان از عدم و بی فرمی به جهانِ ماده نگاه و بینشِ انسان نیز بنا به ضرورتِ حیات تغییر یافته و به نگرشی جسمی و مادی تبدیل می شود، به بیانی دیگر عرفا معتقدند همه انسانها قبل از اینکه در قالب جسم پای به عرصه هستی بگذارند از جنس عدم یا خداوند و هشیاری محض بوده و بمنظور تطبیق شرایط جسمی خود با این جهان ماده ناچار به بهره بردن از  خرد و هشیاری جسمی خود میگردند که این هشیاری جدید با گریه های طفل برای بیانِ خواسته های خود در روزهای نخست حیات مادیش آغاز شده و بتدریج گسترش پیدا میکند تا جاییکه هشیاری و خرد غالب در انسان شده و جهان را فقط با این هشیاری و خرد می بیند، حافظ می‌فرماید اما اینگونه نگاه جسمی به هستی قرار نیست تا پایان عمر جسمانی انسان ادامه یابد  پس از خداوند میخواهد همانندِ روز الست و حتی در طفولیت که منظر نگاه او به وسعت آسمان و بینهایت خداوندی بوده بار دیگر از روی کرامت بازگشته و در همان آشیانه یا خانه خود (که از آغاز ساکن بوده) فرود آید تا دگرباره او یا هر انسان عاشق دیگری جهان را با هشیاری و خرد خدایی خود نظاره کند، با این تغییر زمینهٔ بازگشتِ انسان به اصلِ خداییِ خود فراهم و تبدیلِ کامل به او آغاز می‌شود زیرا نگاه خداوند به جهان نگاهی عاشقانه و با دید وحدت وجود است اما نگاه انسانی که با هشیاری جسمی به جهان می‌نگرد تفرقه و جدایی ست ، و همین دید جسمی محدودیت اندیش است که موجب تمایز و برتری طلبی انسان شده، دردهایی مانندِ دروغ، حسادت، خشم، کینه، نفرت و انتقام جویی را تولید و در نتیجه جنگهای ویرانگر را در پی خواهد داشت، اما نگاه به جهان با دید هشیاری و خرد اولیه انسان که همان دید خداوند است نه تنها هم نوع خود با هر رنگ، نژاد و باور  بلکه کل هستی را پرتوی از آن نور کل یعنی یک هشیاری و عشق ورزیدن به همه مخلوقات را همان عشق ورزی به آفریدگار  می بیند .

 

نیما در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۷:۰۲ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۴۸:

چطور میتوانم در خوانش غزل کمک کنم؟

سیامک یوسفی در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۵:۰۱ دربارهٔ فردوسی » شاهنامه » آغاز کتاب » بخش ۱ - آغاز کتاب:

بنام خداوند جان و خرد - کز این برتر اندیشه بر نگذرد

هرچه اندیشه کنیم نمی توانیم در میان آنچه خداوند آفریده چیزی بر تر از جان وخرد بیابیم.
بنا بر این بالاترین ستایش او اینست که او را آفریننده بهترین آفریده ها بخوانیم. اگر او را خداوند "آسمان و زمین" یا "آب و خاک" یا "باد و آتش" یا "ماه و خورشید"  یا هر چیز دیگر بخوانیم این ها بر تر از "جان و خرد" نیستند.

حبیب شاکر در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۴:۵۷ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۳۹:

سلام بر ادب دوستان گرام

هنگام بهار و سبزه زار و لب کشت

همراه عزیز همدل و نیک سرشت

پیش آر می و بر آر گلبانگ صبوح

بی دغدغه بیش و کم و خوبی و زشت

تشکر

محسن جهان در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۴:۳۷ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۰۵۲:

تفسیر ابیات ۴ الی ۷:

در نعت حضرت محمد (ص) مولانا می‌فرماید:
 ذات احدیت بر صورت حضرت مصطفی نمایان شده است. و آن جمال فنا شده در وجود الله همچون‌ رخ نرگس روز محشر را به یاد می‌آورد (روز محشر همان زمانی است که انسان به وجود لایزال الهی زنده می‌شود).
هر زمان که به خلق رو می‌نمایاند، خداوند   صدها در رحمت خود را می گشاید.
چون جمال حضرت محمد در ذات باریتعالی فنا شد، تمامی عالم وجود را الله اکبر فراگرفت. 

باران در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۳:۱۶ دربارهٔ نظامی » خمسه » لیلی و مجنون » بخش ۲۵ - رهانیدن مجنون آهوان را:

سلام خسته نباشید. ببخشید معنی این بیت(از دل به هوا بخار داده / خارا و قصب به خار داده) و همچنین بیت(شب چون قصب سیاه پوشید/خورشید قصب ز ماه پوشید) چه می شود؟

رضا از کرمان در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۳:۰۲ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر پنجم » بخش ۱۵۹ - وصیت کردن پدر دختر را کی خود را نگهدار تا حامله نشوی از شوهرت:

سلام بر دوستان عزیز 

     در توضیح نوشتار آقا مجید  باید بعرض مبارکتان برسانم که این بخش از مثنوی  به واسطه توضیح  وبسط مطب پیشین آمده  در بخش قبلی که حالا بواسطه بکار بردن بعضی الفاظ  خواندنش رو به شما  محول نموده واز نقل قول پرهیز میکنم (از بیت۳۷۰۸) ایشان این موضوع  را یادآور گردیده که آدمهای  تهی از معنویات در قبال شهوات نفسانی ودر اینجا بطور خاص غریزه جنسی  زمام عقل واراده را از دست داده وکاملا مطیع قوای شهوانی میگردند . 

      از منظر دیگر چون عنوان میکند که داماد هم کفو دختر نبوده شاید بتوان اینگونه نیز برداشت کرد ما آدمیان با روح  جاودانی ووالای خدایی در حکم عروسی هستیم که به عقد این دنیای فانی در آمده ایم پس حال که از اجبار  به این عقد تن داده ایم پس بهتر است به نصیحت پدر که در اینجا همان خداوند است گوش داده ودر مقابل تمایلات دنیوی  بایستیم و فرزند وعقبه‌ای را  لااقل بوجود نیاوریم که در آتی گریبان گیرمان نگردد البته این برداشت بنده است ودر صورت راهنمایی بزرگان ودوستان یقینا خرسند میگردم.

شاد وخرم باشید

مسعود عباسی در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۲:۰۱ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۲۳۰:

سلام.

ببخشید من جایی برای پرسیدن سوالم پیدا نکردم و زیر همین مطلب سوالم رو می پرسم.

این غزل متعلق به مولاناست؟ در بعضی سایت ها و آهنگ ها از مولانا اسم برده اند، ولی در گنجور پیدا نکردم.

عف عف عف همی زند اشتر من ز تف تفی
وع وع وع همی کند حاسدم از شلقلقی
وع وع وع چه گویدم طفلک مهد بسته را
دق دق دق همی رسد گوش مرا ز وق وقی
قو قو قوی بلبلان نعره همی زند مرا
قم قم قم شب غمان تا به صبوح ساقیی
تن تن تن ز زهره ام پرده همی زند نوا
دف دف دف ازین طرب پرده درد ز رقرقی
گل گل گل کشفت و من بلبل بی نوا شدم
غلغل غل همی زنم در چمنش ز وق وقی
جم جم جم ز جام جم جمجمه مرا نوا
نی نی نی به دف زند کاتش عشق مطلقی
هی هی هی شب غمان می بردم به طور او
کف کف کف مرا مده در ظلم عشقشقی
دم دم دم همی دهد چون دهلم هوای او
خم خم خم کمند او می کشدم که عاشقی
دل دل دل ز زلف او ره نبرد به هند و چین
غم غم غم ظلام آن ره زندش که عاشقی
هو هوی هو همی رسد از سو کبریای حق
دل دل دل که دل منه جانب این مدققی
دو دو دو چو گوی شو در خم صولجان او
می می می رسد تراجم جم جام حق حقی
حق حق حق همی زند فایض نور شمس دین
دق دق دق منه بخود حرف خرد که دق دقی

حبیب شاکر در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۲۴ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۳۵:

سلام.

در فصل بهار و با بتی حور سرشت

کو ساغر می دهد تو را بر لب کشت

مقدور نبوده ور نه خیام چرا

بیچاره چنین دهد بخود نسبت زشت

تشکر

majid ۰mrani در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۲۳ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر پنجم » بخش ۱۵۹ - وصیت کردن پدر دختر را کی خود را نگهدار تا حامله نشوی از شوهرت:

از دست این مولانای جان با این پندهاش 😉😉😉

حبیب شاکر در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۲۰ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۳۵:

سلام

خیام بهار با بتی حور سرشت،

او ساغر می هوس کند بر لب کشت

این آرزوی محال اگر دست دهد

دشنام چرا؟بگو که آنجاست بهشت

تشکر

حبیب شاکر در ‫۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۱۴ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۳۸:

سلام

دنیا اگر چه میکند از ما پوست

لبخند ز لب فراری و چشم چو جوست

چون شادی و غم عنایت دوست بود

از دوست مرا هر آنچه آید نیکوست

۱
…
۱۶۲۳
۱۶۲۴
۱۶۲۵
۱۶۲۶
۱۶۲۷
…
۵۸۵۵