گنجور

حاشیه‌ها

محسن جهان در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، یکشنبه ۱۷ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۱:۴۵ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر ششم » بخش ۱۳۰ - باز آمدن زن جوحی به محکمهٔ قاضی سال دوم بر امید وظیفهٔ پارسال و شناختن قاضی او را الی اتمامه:

با سلام تفسیر ابیات ۲۸ و ۲۹ بشرخ زیر است:

خطاب به انسان می‌فرماید: ای بشر تو مانند ذره ای در این جهان بیکران هستی که آفتابی در تو نهان شده است. و در صورت زنده شدن درونت به آن نور الهی راز تمام کهکشان‌ها و زمین ( منظور هر دو عالم جسم و روح) برایت آشکار می‌شود.

اسماعیل کرمی در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، یکشنبه ۱۷ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۳۶ دربارهٔ اهلی شیرازی » سحر حلال » بخش ۹ - در موعظه و نصیحت گوید:

سلام. به نظرم بیت ۴۰ این باشه 

کی شد از این خوان دل آتش فرو

شکر کن امروزش و فرداش جو

( این طوری وزن و قافیه درست میشه )

در ضمن شعر ذوبحرین است و وزن دیگر آن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن می باشد.

تشکر از همراهی شما ♥️

 

 

ملیکا رضایی در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، یکشنبه ۱۷ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۳۴ در پاسخ به سید مجتبی حسینی دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر سوم » بخش ۷۱ - تشبیه بند و دام قضا به صورت پنهان به اثر پیدا:

بلی گرامی 

درود بر شما 

تکسیر بر وزن تفعیل هست که یک باب هست همان باب تفعیل ، که باب همان مصدر هست برای همان شکستن معنا میدهد 

درود ها 

ملیکا رضایی در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، یکشنبه ۱۷ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۲۱ در پاسخ به رضا دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۴۹۹:

این غزل از عشق میگوید 

داستان عاشق شدن ..

بیت ۳: قبل از تو بسیار بسیار سست بودم هنگامی که تو را دیدم مردانه شدم ، بزرگ شدم ، قوی شدم ...به شجاعت رسیدم !

 

 

سید مجتبی حسینی در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، یکشنبه ۱۷ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۱۰ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر سوم » بخش ۷۱ - تشبیه بند و دام قضا به صورت پنهان به اثر پیدا:

در بیت 13:

ای عجب این بند پنهان گران 

عاجز از تکسیر آن آهنگران

تکسیر به معنای شکستن آمده است معانی دیگر طبق فرهنگ دهخدا نیک شکستن و بسیار شکستن هم آمده است.

گر من به شکستن خم آیم
فریاد مکن بگاه تکسیر

نگین کشاورز در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، یکشنبه ۱۷ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۰۶:۵۳ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۶۴:

شد حظ عمر حاصل از آن که با تو ما را

یک دم به عمر روزی روزی شود وصالی

 

 

Mahmood Shams در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۲۰:۲۷ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۴۹:

با سلام و درود چون بحث طولانی شد و خیلی از دوستان اظهار نظر کردند ،  بنده ام هم نظرم با روفیا گرامی ،  و از ایشان و جناب ساقی ، برگ بی برگی گرامی و دیگر عزیزان که حاشیه های زیبا  مفهومی و آموزنده می نویسند سپاسگزارم  ، این نظر یا بهتر بگم قضاوت دوستان که حضرت حافظ جوان بوده و نا پخته از قرآن و اندیشه های عرفانی  استفاده می کردند و رهرو اسلام و کتاب آسمانی بوده و در سالخوردگی‌ به آگاهی و پختگی رسیده و پیرو رندی و مکتب رندان و بی اعتقاد به دین اسلام و‌ قرآن ، در صورتی که اصولا  انسان در پیری دچار بیماری‌ و  زوال عقل می شود ( بلا نسبت به حضرت حافظ و دور از جان همگی‌ عزیزان )  چرا که اگر به قول دوستان حافظ در پیری به می و صراحی تنها به معنی شراب انگور و جام شراب  پرداخته و مقصودش شراب بوده چیزی که قرآن منع و حرام کرده و علم امروز پزشکی هم به مضرات متعدد شراب و الکل پی برده و پزشکان نیز همانند قرآن منع می کنند  ، ضمن اینکه هیچ سند و مدرکی هم وجود ندارد که نشان دهنده این نظر  و یقین دوستان باشد  که تمام غزل ها عارفانه در جوانی و رندانه ‌‌و مست می انگوری در پیری و حتی برعکس این قضیه ، و تمام این معانی و تفاسیر برداشت و نظر شخصی ماست  که برمی گرده به دانش ‌و آگاهی ‌در زمینه ادبیات ، عرفان ، تاریخ ،  فلسفه و اعتقاد و باور شخصی ما به قول حضرت مولانا :

هر کسی از ظن خود شد یار من /

از درون من نجست اسرار من /   

بر خلاف دوستان  حافظ پژوهان و محققان ادبیات هیچ برچسبی به حضرت حافظ نزدند و دو اندیشه و عقیده متفاوت و متضاد در جوانی و پیری نسبت نداده اند و معتقدند که اکثر اشعار دوپهلو با ایهام و ابهام بسیار بیان شده  و  در یک غزل بیتی را عارفانه و در بیتی دیگر از همان غزل به زبان عامیانه  و‌ معنی ساده و لغوی کلمه برای مثال گاهی از می و ساقی به معنی ساده کلمه و گاهی به معنی عرفانی کلمه استفاده شده و این از ویژگی های شعر حافظ است و همین موضوع باعث شده که هر شخصی با هر سواد و دانشی و هر عقیده ای با دین یا بی دین مومن یا کافر زاهد یا شراب خوار به حضرت حافظ و اشعار ایشان علاقه مند شود  ،‌ و حضرت حافظ با مطالعات وسیعی که داشتند از قرآن و احادیث تا اشعار دیگران و ..... از جمله اندیشه و اشعار خیام ،‌عطار ، مولانا ، سعدی ، تا بسیاری از ادیبان و شاعران هم عصر خود از جمله خواجوی کرمانی ، کمال خجندی و ... و حتی شاعر عرب زبان ، شعر حضرت حافظ تلفیقی از عارفانه حضرت مولانا و عاشقانه بیشتر زمینی حضرت سعدی و سرمستی خیام که با هنر والای خود و مهندسی کلمات و بهره بردن از کتاب آسمانی قرآن و در بسیاری از ابیات برداشت واضح و صریح از آیه های قرآن ، بیشتر افرادی که اعتقادی به قرآن ندارند و دانش چندانی از عرفان و ادبیات عرفانی ندارند با حمله به نظرات دیگران و متاسفانه گاهی  با توهین و تسمخر تفاسیر عرفانی و مخالف را تاب و تحمل نمی آورند و از نظر خود غلط و خرافات می دانند و تنها نظرات خود را درست و آگاهانه می دانند و به دیگران عیب و ایراد می گیرند .

  به قول خود حضرت حافظ : 

تو را چنان که تویی هر نظر کجا بیند / 

به قدر دانش خود هر کسی کند ادراک /

حضرت مولانا : 

هین کمالی دست آور تا تو هم / 

از کمال دیگران نفتی به غم / 

حضرت حافظ : 

کمال سر محبت بین نه نقص گناه / 

که هر که بی هنر افتد نظر به عیب کند /

 ‌

 

دکتر همایون یکتا aa.yekta@yahoo.com در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۸:۳۸ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳:

سخت در اشتباهید دوستان عزیزم بسیاری از نظرات شما را مطالعه کردم و متاسفانه بسیاری در اشتباه هستید عزیزانم حافظ هم عارف بوده است هم عاشق بوده هم درویش بوده هم صوفی بوده است هم شریعتی و حافظ قرآن و دعای نیمه شب خوان و شب زنده دار بوده هم لا ابا لی و مست و می خوار و خراباتی بوده است. حافظ تمام مقامات عرفانی هفت وادی سیر و سلوک را طی کرده و به مراحل بالای انسانیت نائل شده است و به چنان درجه و آگاهی رسیده است که پیشگاه پیر مغان را درک کرده است و تنها جایی که زانوی ادب زمین زده است خدمت پیر مغان بوده است. آنچه در اشعار حافظ نمایانگر و بسیار مهم است و دوستان می بایست توجه فرمایند این است که پیر مغان کیست؟ و چه کسی بوده است؟ که توانسته حافظ را در این وادی نگه دارد.حافظی که در هیچ وادی توقف نداشته و وادی ها را پی در پی سلوک نموده چرا تا به اینجا رسیده است. توقف نموده و این نقطه آخری سلوک حضرت حافظ بسیار قابل تامل است. بهترین غزل های حافظ غزل هایی است که راجع به پیر مغان بیان کرده است. علاوه بر غزل های عاشقانه که غزل های بسیار فاخر و زیبا است این غزلها نیز بسیار پر محتوا و فریباست.

حبیب شاکر در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۸:۲۰ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۶:

ما بی می و مطربیم و با حال خراب

ما را غم نان کشته و تو مست شراب

ماییم اسیر برزخ  بیم و امید

در چنبر خاک و باد و هم آتش و آب

تشکر .لطفا درمورد این رباعی من هم نظر بدهید

صبکا در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۶:۱۸ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۱۹۵:

چرا همه حاشیه ها درباره اینکه شعر با صدای فلان استاد خیلی خوبه باشه درست

ولی اصل مطلب محتوای شعر هست که باید بهش دقت کنیم.

حبیب شاکر در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۵:۲۰ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۱۳۵:

مابی می و مطربیم و با حال خراب

ما را غم نان کشته ،تو را باده ناب

ماییم اسیر برزخ بیم و امید

در چنبر خاک و بادم و آتش و آب

Reyhane Km در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۵:۱۹ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۶۲:

آقای لیله کوهی بیت 3 و 7 و 8 رو در خوانششون جا انداختن  ..

فرخ شیرانی در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۵:۱۲ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۶۱۵:

جناب لیله‌کوهی مصرع اول را جوری می‌خوانند که مفهوم به‌کل دچار تغییر می‌شود (دستِ زنانم)

در حالی که مفهوم این مصرع با این خوانش: من اگر دستْ زنانم نه من از دستْ زنانم، رسا است. همان که تمام این غزل درحال ادراک آن است. که من آن‌چه در ظاهر به‌نظر ‌می‌آید نیستم. 

پارسا پارسی در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۴:۰۸ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۲۱۹:

درود بر دوستان ادب دوست گرامی که پیرامون واژه " سخن" و "سخی" داد سخن داده اند!

بی گمان اگر در زمان آفرینش گنجور به جای واژه "سخی" از  " سخن " - که بسیار دلنشین تر و به جا تر است- استفاده میشد، هم اکنون چنین بحث 13 ساله شیرینی را در اینجا نمی دیدیم. از دید من همین شکایات بسیار بیانگر درست بودن واژه "سخن" است.

با درود دوباره

احسان الله همت ح ihsanhimat۹@gmail.com در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۴:۰۰ در پاسخ به علی دربارهٔ سعدی » مواعظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۸:

برای شغبست کدام معنی داده نشده

اګر شغب شود باز شغب فتنه را ګفته می شوند.

تشکر

رضا از کرمان در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۳:۲۲ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب هشتم در آداب صحبت » حکمت شمارهٔ ۱۳:

سلام

منو به یاد این پند انداخت :

ترحم بر پلنگ تیز دندان

ستمکاری بود بر گوسفندان 

شاد وخرم باشید

Jacob jacob.delfan@yahoo.com در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۳:۰۶ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۲۱۹:

با سلام ، «شمع» و «شکر» در مصرع دوم از بیت اول صحیح تر  به نظر می آید هرچند که با « شهد» نیز وزن شعر به هم نخواهد ریخت،

شمع از موم درست می شود و حاصل  ترکیب موم و شکر ، عسل است،  در نزد شعرای پارسی گوی، عسل کنایه از شیرینی بسیار است.

مهنا کریمی در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۲:۱۴ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب هشتم در آداب صحبت » حکمت شمارهٔ ۱۳:

هر که با دشمنان صلح می‌کند سر آزار دوستان دارد.

مفهوم

دکتر صحافیان در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۰۸:۴۹ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۲۰:

غلبه عشق و درد هجر ابیات غزل را چنین ساخته است:  ۱و۲:ابراز نهایت شوق در وصف جمال و دلهره پوشیده شدن آن۳: بیان درد فراق عشق۴: تشبیه دردهای عشق به تیرهای مژگان۵و ۶: رجوع به شیرینی درد عشق و شوق باقی ماندن راز آن در دل و جویا شدن حال اهل دل در مستی 
۷: نهیب به بلبل برای ورود به عشق
۸و۹: توسل به میر مجلس شراب و شکایت از بی توجهی یار( استغنا) توسل به معشوق که زودتر او را بکشد۱۰و ۱۱: بازگویی اشتیاق و درخواست برطرف کردن هجر با التماس و دعا ۱۲:شکایت از بخت همراه با ستایش شیرین دهنی معشوق  

۱-در حال غلبه شوق عشق: گردی صورت چون گل را زلفان چون سنبلش سایه انداخته و شکوفه بهاری گونه اش از زیبایی فرمان به ریختن خون( بی بها کردن) گل ارغوان داده است.
۲- با شوق دلهره آمیز از فروکاست زیبایی: مویهای نرم چهره اش چون غباری است که خورشید چهره را پوشانده، خدایا همیشه زنده بدارش که زیبایی جاودانه دارد( خانلری: احتمال داده زیبایی جادوان؛ جادوگران باشد)
۳- هنگام ملحق شدن به عشق، گمان کردم دیدار نزدیک است، افسوس نمی دانستم که دریای عشق موجهای خونریز دارد.( تفاوت با مولانا: عشق از اول سرکش و خونی بود/ تا گریزد آنکه بیرونی بود)
۴- از تیرهای چشمانت نمی توان جان سالم به در برد، که از هر سو کمین کرده و تیر مژگان در کمان ابرو گذاشته.
۵-آنگاه که گیسوانت درد دل عاشقان را -به یاری باد صبا- چون گرد فرو میریزد، دستور داده که درد و راز ما پوشیده بماند( گلایه از بر طرف نشدن اندوه توسط باد صبا و شوق به باقی ماندن درد عشق)
۶-چون جوانمردان جرعه ای از شراب بر زمین بریز و حال اهل دل را گوش کن که از پادشاهان و کامروایان داستانهای زیادی دارد( یادآوری بی وفایی به آنان)
۷- بلبل بیچاره از خنده گل، گرفتار دامش نشو( مثل من) که اگر زیبایی جهان را هم داشته باشد، بر آن اعتماد نیست( زوال پذیر است)
۸- ای میر مجلس، به خاطر خدا داد مرا ازین معشوق که با دیگران میگساری و شادی و با من  سرسنگین است، بستان.( خانلری: سر بر من گران دارد-ضرب المثل شده است-)
۹- اگر چون شکار به پشت زین می خواهی مرا ببندی، زود صیدم کن که در تاخیر زیانهای زیادی برای جوینده است( ضرب المثلی که ریشه در گفتار پیامبر ص دارد و فی التاخیر آفات)
۱۰- چشمانم را از قد چون سروت محروم نکن، بر این سر چشمه گریان، سرو قامتت را بنشان که آب روان گوارایی است.
۱۱- ازین ترس فراق مرا رهایی بده تا خداوند تو را از گزند چشم بد دور کند.
۱۲- چه عذری بیاورم که شوربخت نیستم که آن معشوق غوغا افکن( که همه را لب چشمه می برد و تشنه بر می گرداند) با آنگه لبان شیرینی دارد مرا به تلخی کشت.
دکتر مهدی صحافیان 
آرامش و پرواز روح

 پیوند به وبگاه بیرونی

محمد طاها کوشان mkushantaha@yahoo.com در ‫۴ سال و ۹ ماه قبل، شنبه ۱۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۰۲:۴۲ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۲۸۴:

با درود

این راباعی را حضرت ابوسعید ابوالخیر از جناب حضرت مولانای بلخ (رح)  دزدیده یا برعکس 

یا شاید هم دوستداران هردو از دید و درک نظریات خویش  در نسخه های قلمی هردو آورده اند.

ابوسعید ابوالخیر (۳۵۷ - ۴۴۰ قمری)

جلال‌الدین محمد بلخی (۶ ربیع‌الاول ۶۰۴ – ۵ جمادی‌الثانی ۶۷۲ هجری قمری)

۱
…
۱۶۴۰
۱۶۴۱
۱۶۴۲
۱۶۴۳
۱۶۴۴
…
۵۸۵۵