محمد حق پرست در ۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۴ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۳:۴۲ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر سوم » بخش ۳۷ - حکایت مارگیر کی اژدهای فسرده را مرده پنداشت در ریسمانهاش پیچید و آورد به بغداد:
سلام وعرض ادب در این شعر مولوی اشاره به ایه 86سوره یوسف میکند انجا که بیان می دارد از روح خدا مایوس نشوید دقیقا اشاره به روح خدایی است ولی در ترجمه وتفاسیر از کلمه روح به رحمت ترجمه شده است میخواستم دوستان توضیحی در این خصوص داشته باشند پاینده باشید
امیرالملک در ۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۴ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۲:۰۹ در پاسخ به امیرحسین دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۱۱۷:
این تفسیر گویا از همه تفاسیر زیباترست.
ماهان mahan.hp.۹۹@gmail.com در ۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۴ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۵۶ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۶۸:
از احساساتی که نمی تونم درکشون کنم خوشم نمیاد.مثل عشق(میگن باید عاشق بشی تا بفهمیا ,راست میگن).ولی سعدی انقدر زیبا عشق رو توصیف می کنه که واقعا نمیشه ازش متنفر بود.ولی یک سوال برام پیش اومده.
ایا مفهوم عشق طی سال ها عوض شده؟برای مثال ایا دید مردم به عشق جنسی نشده؟البته این برداشت من از رسانه ها(قاعدتا غربی) و مواردی بود که در همسن و سال هام دیدم.
ولی مثل اینکه در تمام دوران ها یکسری افراد بودن که از پوچ شدن عشق در دورانشون حرف میزدن پس میتونیم نتیجه بگیریم به تاسمون بستگی داره که برامون جفت شیش میاره یا مثلا از صفحه میوفته بیرون و نوبت میرسه به نفر بعد.
سیروس در ۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۴ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۹:۳۷ در پاسخ به احمد ضرغام دربارهٔ سعدی » مواعظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۳:
دکتر دینانی در این باره مقاله جالبی دارند.
ترکیب «سر سویدا» اصطلاحی است که سعدی شیرین سخن به زیباترین صورت، آن را در شعرش به کار برده و با همین اصطلاح به خلوتگاه خودی خویش اشاره کرده است. خلوتگاه خودی خود، مظهر مقام کنز مخفی است. البته عنوان «کنز مخفی» مقام و جایگاه مخصوصی است که حق تبارک و تعالی از آن خبر داده است و انسان نیز تنها موجودی است که می تواند مظهر و مجلای این مقام بوده باشد. هیچ موجود دیگری را نمی شناسیم که از شایستگی مظهریت و مجلا بودن، برای مقام کنز مخفی برخوردار بوده باشد. هر موجودی چه در ملک و چه در ملکوت، همان هست که هست؛ یعنی ظاهر یا باطن در آن واحد و یگانه است.
اگر ظاهر است، فقط ظاهر است و اگر باطنی است، جز باطنی بودن چیز دیگری در آن یافت نمی شود. اما انسان هم ظاهر دارد و هم از باطن برخوردار است. انسان از باطن خویش به ظاهر می آید و از ظاهر به باطن می رود. وقتی از باطن به ظاهر می آید، احساس بیگانگی با ظاهر خود را ندارد، چنانکه وقتی از ظاهر خود به باطن خویش می رود نیز احساس بیگانگی با ظاهر خود را ندارد، زیرا ظاهر و باطن انسان در دو مرحله یا دو مرتبه از مراتب هستی او شناخته می شوند و مراتب هستی در یک موجود، در عین تفاوت و اختلافی که با یکدیگر دارند، از نوعی اتحاد و یگانگی برخوردارند.
فاصله میان ظاهر و باطن در وجود یک انسان ،ژرف ترین و دورترین شکاف و فاصله ای است که می توان آن را مورد شناسایی قرار داد. فاصله میان ظاهر و باطن انسان بسی دورتر و ژرف تر از فاصله میان مشرق و مغرب دیده می شود. حافظ از جمله کسانی است که به این مساله توجه کامل داشته، عظمت انسان و شگفت انگیز بودن او را نیز در همین می بیند .همانگونه که یادآور شدیم، شیخ اجلّ سعدی نیز پیش از به ظهور رسیدن حافظ، به فاصله و تفاوتی که میان ظاهر و باطن انسان تحقق دارد، توجه کامل داشته و باطن او را «سر سویدا» خوانده است.
سر سویدا یا خال سیاه عبودیتاین ترکیب زیبا از دو واژه «سر» و «سویدا» تشکیل شده، نیکوترین عبارتی است که از باطن انسان حکایت می کند. واژه «سرّ» بر پنهان بودن امری دلالت دارد که نباید برای اشخاص روشن و آشکار باشد. واژه «سویدا» که مصغر مونث از کلمه «أسود» به شمار می آید نیز به معنی یک سیاه بسیار کوچک است که می توان آن را با خال سیاه در یک صورت زیبا قابل انطباق دانست.
در منطبق ساختن کلمه «سویدا» با آنچه خال سیاه خوانده می شود، به این امر نیز اشاره می شود که «سر سویدا ی» انسان همان مقام وحدت و بساطت و یگانگی است که تفرقه و پراکندگی و کثرت در آن نیست و اگر نقطه خال سیاه به حکم بساطت و یگانگی صرف، قابل تقسیم نیست، باطن انسان نیز به هیچ وجه تفرقه و پراکندگی ندارد و مقام جمع الجمع او به شمار می آید و این همان مقام است که مظهر و مجلای کنز مخفی شناخته می شود و خداوند تبارک و تعالی نیز به حسب آنچه در یک جمله نقل شده، فرموده است: «کنت کنزا مخفیا فأحببت أن أعرف فخلقت الخلق لکی أعرف» یعنی من گنجی پنهان بودم. پس دوست داشتم که شناخته شوم. سپس مخلوقات را آفریدم تا اینکه شناخته شوم.
از این سخن قدسی می توان دریافت که اگر آفرینش صورت نمی پذیرفت، حق تبارک و تعالی به ظهور نمی رسید و در نتیجه، شناختن او امکان پذیر نمی گشت. به این ترتیب حق تعالی از مقام غیب ذات خود، با فعل آفرینش به ظهور رسید و تجلی خود را آشکار ساخت. در این میان تنها موجودی که که مظهر کامل ذات و صفات خداوند شناخته می شود، انسان است که او نیز به حکم مظهریت و مجلا بودنش از باطن خود که کنز مخفی او به شمار می آید به واسطه افعال و آثارش به ظهور می رسد، اما این ظهور و آشکار شدن در سخن، به گونه ای ژرف و گسترده است که با افعال و آثار دیگر تفاوت چشمگیر دارد. شاعر عارف به همین مساله اشاره می کند، آنجا که با زیبایی خیره کننده ای می گوید :
نه فلک راست مسلم نه ملک را حاصل آنچه در سرّ سویدای بنی آدم از اوست
تفسیر «انی اعلم ما لاتعلمون»چنانکه در این بیت زیبا و ظریف دیده می شود، به نظر شاعر عارف در سر سویدا ی انسان چیزی نهفته است که نه فلک می تواند به آن دسترسی پیدا کند، نه ملک از توانایی درک و دریافت آن برخوردار است. می دانیم که فرشتگان سر سویدا ندارند و راز پنهان را نیز نمی شناسند. به همین جهت بود که پس از آفریده شدن انسان، گفتند: پروردگارا این موجودی که در زمین آفریدی، خونریز و تبهکار است، ولی ما پیوسته به تسبیح و تقدیس تو اشتغال داریم. بی درنگ از سوی خداوند پاسخ شنیدند که گفت آنچه من می دانم، شما هرگز نخواهید دانست. آنچه در هنگام آفرینش، فرشتگان آن را نمی دانستند، همان چیزی است که هرگز نمی توانند آن را درک و دریافت کنند؛ زیرا فرشگان دارای قوه و استعداد نیستند بلکه آنچه دارند بالفعل است و اگر چیزی را نداشته باشند، هرگز آن را نخواهند داشت در نتیجه فرشته راز ندارد و سرّ پنهان برای او مطرح نیست، بلکه به هر چیزی که عالم است، همیشه عالم است و آنچه را که نمی داند هرگز نخواهد دانست.
این سخن در مورد موجودات ناسوتی نیز صادق است و نمی توان از تکامل آگاهانه درباره آنها سخن به میان آورد، اگر چه در تکامل زیستی برای موجودات جهان طبیعت هرگز نمی توان تردید روا داشت. به این ترتیب، رازداری و رازمندی از ویژگیهای انسان است و او تنها موجودی در جهان شناخته می شود که سرّ پنهان دارد و افزون بر این که راز می گوید، رازهای دیگر را نیز می گشاید و این همه تفسیر این سخن خداوند متعال است که خطاب به فرشتگان درباره انسان فرمود: آنچه من درباره این موجود شگفت انگیز می دانم شما نمی دانید. علت رازمند بودن انسان این است که ملک و ملکوت را یکجا در خود جمع دارد و به همان اندازه که فرشته خو شناخته می شود، حیوان صفت و درنده خو نیز به شمار می آید. کسی که ملک و ملکوت را در خود جمع دارد، از ظاهر و باطن نیز برخوردار است و کسی که هم ظاهر و باطن دارد، می تواند رازگونه سخن بگوید و در تقابل سخن های قابل تفسیر نیز پیش آهنگ باشد. اینجاست که می گوییم: هرمنوتیک در ساحت سخن انسان معنی پیدا می کند.
شیدایی در ۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۴ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۸:۰۸ در پاسخ به آیدا دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵:
اگر تمایل به یادگیری دارید به من ایمیل بزنید
سید جابر محمودی در ۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۴ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۷:۵۱ در پاسخ به سهیل قاسمی دربارهٔ خاقانی » دیوان اشعار » قصاید » شمارهٔ ۱۶۸ - هنگام عبور از مداین و دیدن طاق کسری:
برای درک این بیت بهترین راه دقت در ساختار منطقی آن است.
همانطور که در پاره‌ی دوم این مصرع هم دیده میشه با یک تضاد روبرو هستیم، دیوانه‌ی عاقل‌جان! پس دو واژه‌ی پاره‌ی اول هم باید متضاد باشند، مهتوک مسیحادل، یکی از معانی مهتوک «مرده» است که متضاد مسیحادل است. یعنی مرده‌ی زنده دل.
و همچنین استفاده‌ی همزمان از دل و جان، مسیحادل، عاقل‌جان.
با این شیوه، کل بیت معنای منطقی و ساخت‌مندی پیدا میکند.
بنگر که در این قطعه، چه سحر همی‌راند
مهتوک مسیحادل، دیوانه‌ی عاقل‌جان
حبیب شاکر در ۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۳ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۲۱:۲۵ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۳۱:
سلام بردوستان
دانی که چرا آنکه طبایع آراست
ترکیب نموده جمله را با کم و کاست
تا هر دو قدم نهند در راه کمال
این یک به شکست خویش و آن با برخاست
تشکر
عباس پوررضا در ۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۳ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۲۱:۰۳ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۹۶:
با عرض سلام و ادب
با کسب اجازه از اساتیدی که در باره ی
کنایی بودن این شعر به شاه نعمت الله
مطلب نوشته و سراسر ادعای طعنه به
سروده شاه داشتند باید عرض کنم به
فرض محال درست باشد که درست بنظر
نمی رسد یک سوال پیش می آید و آن اینکه
بفرض عارف بودن حضرت حافظ که عده ای
معتقد به آن هستند وقتی در نظر یک عارف
واقعی بهای زر وسیم و خاک یکسان است
پس چگونه میشود قبول کرد از عارفی
تکبر و خودبینی و طعنه به انسانی را
پذیرفت ولو آن شخص مدعی عرفان کند ؟
بنظر هیچ طعنه ای به شاه نعمت الله
دربین نیست پیام حافظ در این غزل
جنبه عمومی داردخیلی هم به تفسیر
نیاز ندارد
امیر راد در ۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۳ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۲۰:۲۶ دربارهٔ رودکی » قصاید و قطعات » شمارهٔ ۱۲۳:
نخواستم ز تمنی مگر که دستوری
معنیش احتمالن میشه "هر خواسته ای که داشتم به خاطر تمنایی که داشتم در مقابلش یک دستور (از طرف مقابل) نصیبم شد. ولی متوجه نمیشم که از نظر دستوری چرا خود متن شعر درست به نظرم نمیرسه یعنی از نظر دستوری جور در نمیاد. مثلا اگه میگفت "نیافتم ز تمنی مگر که دستوری" جور در می آمد. کسی هست که بدونه و راهنمایی کنه؟ ممنون.
رضا از کرمان در ۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۳ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۹:۰۰ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۶:
سلام مهرگان عزیز
معنی کلی این بیت این میشه:
در روز از سر لطف خودت، به من وعده وصال میدی وبا این وعده حلقه غلامیت رو به گوش من میکنی ولی شب که میشه اون وعده خودت رو فراموش میکنی واون رو مثل زلفت زیر پا میگذاری
البته اگه معنی رو اشتباه برداشت نکرده باشم ولی خودم هم بین خلف وعده کردن وزلف زیر پا گذاشتن نتونستم رابطه ای پیدا کنم واین برای خودم هم تازگی داشت وتا اکنون نشنیده بودم زلف رو چگونه میشه زیر پا گذاشت اگه دوستان توضیحاتی بدن ممنونم
حبیب شاکر در ۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۳ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۳:۲۷ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۳۰:
سلام بر عزیزان همراه
خاکی که بود خانه هر نادانی
باشد که بود مردمک سلطانی
شاید که هزار خشت در هر کاخی
باشد دو هزار دیده حیرانی
تشکر
علیرضا دباغ (باران) در ۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۳ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۱:۰۷ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب هشتم در آداب صحبت » حکمت شمارهٔ ۲:
سلام سامان
با توجه به معنی دو بیتی که این جمله بخشی از آنهاست ، معنی این جمله قابل فهم خواهد بود . توضیح اینکه سعدی در بیت اول ، کرم و نیکی کردن نسبت به دیگران را به درختی تشبیه کرده است که هر کجا ریشه بگیرد بسیار رشد میکند و پربار میگردد سپس سعدی به فردی که کرم کرده است توصیه میکند که اگر امیدواری که از میوه این درخت بهرمند شوی ، یا بعبارت دیگر ، کرم تو ، اثر خوبی برتو بگذارد ، نباید هنگامی که کرم میکنی بر دیگران منت بگذاری و آنها را شرمنده خود سازی ،و سعدی این منت گذاشتن را به اره ای تشبیه میکند که پایه درخت را قطع میکند .. پس میگوید با منت گذاشتن بر دیگران ، اره برپایه این درخت منه ( مگذار ).
مهدی نظری در ۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۳ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۸:۰۳ در پاسخ به سیدعلی (رضا) ساقی دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۸:
بسیار عالی و دل نشین
صنم خردمند در ۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۳ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۵:۱۸ دربارهٔ عطار » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۵۶:
بیت آخر، مصرع اول اینگونه نیز آمده است که با مصرع دوم نزدیکی معنایی بیشتری دارد:
از زبان گوهر افشان در جهان
علی مشکسار در ۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۳ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۲:۳۱ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۸۹:
گرچه برخی براین باورند که حافظ به دلیل ارادتی که به شاه شجاع داشته این ابیات را در وصف وی سروده است لیکن اشارات و نشانه های موجود در شعر همگی نشان می دهند که این غزل در وصف فرد دیگری سروده شده کسی که مزین به صفات الهی و تایید شده از سوی کبریای حق میباشد و برای حکومت بر جهانیان برگزیده شده و همواره فر ایزدی و انوار اسم اعظم همراه اوست. کسی که تمام حکمت و دانش الهی را با خود دارد و به تمام مسائل شرع و دین آگاه است:
ای در رخ تو پیدا انوار پادشاهی
در فکرت تو پنهان صد حکمت الهی
کلک تو بارک الله بر ملک و دین گشاده
صد چشمه آب حیوان از قطره سیاهی
بر اهرمن نتابد انوار اسم اعظم
ملک آن توست و خاتم فرمای هر چه خواهی
اسم اعظم از جمله اسراری است که گفته می شود فقط در اختیار خاصان و معدودی از والاترین اولیا الله قرار دارد و به کمک آن می‌توان معجزه ها کرد لیکن انتساب آن حتی به شخصی چون شاه شجاع؛ سخنی گزاف و دور از انصاف بوده که لسان الغیب مبرا از آن می باشد.
مقایسه حکومت یار حافظ با حکومت سلیمان نیز نشانه ای دیگر است. حکومتی شکوهمند ورای دیگر حکومتها که در زمان خود علاوه بر کمک جمیع جانداران و جانوران حتی نیروی اجنه را در سیطره داشت تا برایش بناها بسازند و از قعر دریا گوهرها و دُرها استخراج کنند که در جای خود جالب توجه است. پادشاهی که می توانسته با پرندگان سخن گوید و به کمک ماهیان قعر دریاها را بجوید:
در حکمت سلیمان هر کس که شک نماید
بر عقل و دانش او خندند مرغ و ماهی
مرغان قاف پرندگانی بوده اند کمیاب و افسانه‌ای با نیروهایی شگفت انگیز وصاحب حکمتی مثال زدنی. حافظ خود اذعان می کند که همه شاهان و پادشاهان دورانی تاج پادشاهی را بر سر می نهند و چون مدتی بگذرد آن را به دیگری تحویل می دهند ولی نگار حافظ پادشاهی اش جاودانه است و حکمت حکومت داریش حکیمانه:
باز ار چه گاه گاهی بر سر نهد کلاهی
مرغان قاف دانند آیین پادشاهی
تیغی که آسمانش از فیض خود دهد آب
تنها جهان بگیرد بی منت سپاهی
خواجه در این بیت بی‌پرده میگوید که شمشیر دلدار او به فیض الهی تیز گشته تا جهانی را به زیر فرمان حق بگیرد و حکومتی جهانی بر پا دارد و عدل و داد را بگستراند.
سراسر وجود یار حافظ، کیمیای عزت است و کلامش، سرچشمه برکت. پادشاهیش بر مدار حق و عدالت است و حکومتش تباهی ناپذیر.
کلک تو خوش نویسد در شان یار و اغیار
تعویذ جان فزایی افسون عمر کاهی
ای عنصر تو مخلوق از کیمیای عزت
و ای دولت تو ایمن از وصمت تباهی
پرتوی شمشیر دلدار حافظ چنان خالص است و ناب و تأثیرگذار که حتی یاقوت‌سرخ رونیز در برابر آن رنگ می بازد و بی ارزش می شود. دیده ها با دیدن روی نگار حافظ روشن شوند و دلها از تاثیرش صیقل یابند.
گر پرتوی ز تیغت بر کان و معدن افتد
یاقوت سرخ رو را بخشند رنگ کاهی
بدیهی است که این توصیفات ملکوتی و آسمانی نمی‌تواند در وصف انسانی خاکی باشد مگر آنکه برگزیده خاص خداوند و نماینده او در زمین باشد که به تایید الهی و فیض آسمانی برای انجام ماموریتی جهانی برگزیده شده است.
مضاف بر اینکه خواجه شیراز نه از آن دست شاعرانی است که مجیز گوی و ثنا گوی پادشاهان باشد آنهم چنین اغراق آمیز و مبالغه آمیز. پس این غزل نه برای شاه شجاع بلکه برای امام زمان (عج) که آیینه تمام نمای خداوند است سروده شده:
ای غایب از نظر که شدی همنشین دل
می‌گویمت دعا و ثنا می‌فرستمت
در روی خود تفرج صنع خدای کن
کآیینهٔ خدای نما می‌فرستمت
شاید بتوان گفت ورود شاه شجاع به شیراز و فتوحاتش بهانه ای بوده که در فضای آن روزگار و سلطه حاکمان سنی مذهب ترک و تاتار و والیان ظالم خون‌خوار، دست در دست واعظان متعصب و خشک مغز سنی تبار و قلندران جیره خوار؛ خواجه شیراز بتواند به ستایش یار و نگار خود پرداخته و با کلامی کنایه آمیز و لحنی ایهام آلود، فرصت را غنیمت شمرده، سجایا و خصایل محبوب خود را متذکر شود و شعله های امید را در دل سرد و خاموش هم مسلکانش روشن کند
البته سایر اشعار دیوان حافظ نیز بر چنین مضمونی تایید و تاکید دارند و شواهد و قراین متعدد دیگری در سایر اشعار وجود دارند که این استنباط را تایید می نمایند. برای تفحص بیشتر در نشانه ها و اطلاع از رمز و رازی که در میان ابیات و اشعار دیوان حافظ قرنها مخفی بوده است می‌توانید به مقاله زیر رجوع نمایید:
پاینده ایران در ۴ سال و ۸ ماه قبل، سه‌شنبه ۳ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۰۱:۰۶ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب هشتم در آداب صحبت » حکمت شمارهٔ ۸۶:
درود بر شما
بیت دوم، مصرع دوم بجای کلمه "تندی" کلمه "چیزی" ....
به کمتر چیزی آید با تو در جنگ
این شعر رو در یکی از سایتهای ادبی به این شکل خوانده بودم. با سپاس
علی مشکسار در ۴ سال و ۸ ماه قبل، دوشنبه ۲ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۲۳:۱۳ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۴۱۰:
گرچه برخی تصور کرده‌اند که حافظ به دلیل ارادتی که به شاه شجاع داشته این ابیات را در وصف وی سروده است لیکن شواهد و قراین موجود در شعر همگی نشان می دهند که این ابیات در وصف کسی است مزین به صفات الهی و تایید شده از سوی کبریای حق که برای حکومت بر جهانیان برگزیده شده و همواره فر ایزدی و سایه حق (همای سعادت) همراه اوست. کسی که تمام حکمت و دانش الهی را با خود دارد و به تمام مسائل شرع و دین آگاه است و قرار است که به اختلافات پایان دهد:
جلوه گاه طایر اقبال باشد هر کجا
سایه اندازد همای چتر گردون سای تو
از رسوم شرع و حکمت با هزاران اختلاف
نکته ای هرگز نشد فوت از دل دانای تو
خواجه تلویحاً حکومت وی را با اسکندر قیاس کرده و قدرت و شوکت اسکندر را در مقایسه با نگار خود ناچیز می یابد. گویند که اسکندر همه عمر به دنبال آب حیات گشت و بدان دست نیافت حال آنکه دلدار حافظ نه تنها به خواست خداوند عمری طولانی دارد بلکه کلامش نیز روح‌افزا و جان افزا می باشد:
آن چه اسکندر طلب کرد و ندادش روزگار
جرعه ای بود از زلال جام جان افزای تو
خواجه شیراز دلداده کسی ست که آگاه به همه اسرار پیدا و پنهان بوده و از حاجات و نیات بندگان باخبر است. برای عرض حاجت نیاز نیست که به درگاه و بارگاهش رجوع کنند بلکه خود میداند که بندگان چه در سینه دارند.:
عرض حاجت در حریم حضرتت محتاج نیست
راز کس مخفی نماند با فروغ رای تو
همه این توصیفات نشان از آن دارند که یار و نگار خواجه حافظ کسی نیست جزحضرت مهدی (عج) که قرار است به خواست خداوند بر جهان و جهانیان حکم فرمایی کند و آفتاب فتوحاتش بر جهان خواهد درخشید. لسان الغیب کسی نیست که حمد و ثنا و مجیز پادشاهی را چنین گفته باشد مگر آنکه وی نماینده خداوند بر زمین بوده و صاحب عصمت و شوکت و برکت ایزدی باشد که یکسر بندگان را به رستگاری هدایت نماید:
خلاص حافظ از آن زلف تابدار مباد
که بستگان کمند تو رستگارانند
واضح است که صفاتی که خواجه حافظ برای یار خود در این ابیات برشمرده فراتر از صفات هر انسانی بوده وتنها زیبنده و برازنده نماینده خداوند در زمین است؛ کسی که حق تعالی خود، او را برگزیده مورد رحمت و برکت و تایید قرار داده است.
البته سایر اشعار دیوان حافظ نیز بر چنین مضمونی تایید و تاکید دارند و شواهد و قراین متعدد دیگری در سایر اشعار وجود دارند که این استنباط را تایید می نمایند. برای تفحص بیشتر در نشانه ها و اطلاع از رمز و رازی که در میان ابیات و اشعار دیوان حافظ قرنها مخفی بوده است می‌توانید به مقاله زیر رجوع نمایید:
مهرگان در ۴ سال و ۸ ماه قبل، دوشنبه ۲ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۲۱:۵۶ دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۷۶:
معنی بیت هفتم چیه؟
حبیب شاکر در ۴ سال و ۸ ماه قبل، دوشنبه ۲ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۲۰:۱۷ دربارهٔ خیام » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۲۹:
سلام و ارادت
واقعا رباعی بسیار کمر شکن و فلسفی_ادبی است
یا هست و مرا دسترس امکان نیست
یا دسترس هست و بلا نقصان نیست
پندار که نیست ، هست دور از دستت
انگار که هست،هرچه در دوران نیست
سیداحمد حسینی در ۴ سال و ۸ ماه قبل، چهارشنبه ۴ اسفند ۱۴۰۰، ساعت ۱۶:۲۹ دربارهٔ ایرج میرزا » مثنوی‌ها » شمارهٔ ۳ - مکاتبۀ منظوم: