امروز در این شهر نفیر است و فغانی
از جادوی چشم یکی شعبده خوانی
در شهر به هر گوشه یکی حلقه به گوشی است
از عشق چنین حلقه ربا چرب زبانی
بیزخم نیابی تو در این شهر یکی دل
از تیر نظرهای چنین سخته کمانی
ای شهر چه شهری تو که هر روز تو عید است
ای شهر مکان تو شد از لطف زمانی
چه جای مکان است و چه سودای زمان است
ای هر دو شده از دم تو نادره لانی
شهری است که او تختگه عشق خدایی است
بغداد نهان است وز او دل همدانی
امروز در این مصر از این یوسف خوبی
بیزجر و سیاست شده هر گرگ شبانی
صد پیر دو صدساله از این یوسف خوش دم
مانند زلیخا شده در عشق جوانی
او حاکم دلها و روانهاست در این شهر
ماننده تقدیر خدا حکم روانی
صد نور یقین سجده کن روی چو ماهش
کی سوی مهش راه بزد ابر گمانی
صد چون من و تو محو چنان بیمن و مایی
چون ظلمت شب محو رخ ماه جهانی
جز حضرت او نیست فقیرانه حضوری
جز سایه خورشید رخش نیست امانی
از حیله او یک دو سخن دارم بشنو
چون زهره ندارم که بگویم که فلانی
گر نام نگوییم و نشان نیز نگوییم
زین باده شکافیده شود شیشه جانی
هین دست ملرزان و فروکش قدح عشق
پازهر چو داری نکند زهر زیانی
هر چیز که خواهی تو ز عطار بیابی
دکان محیط است و جز این نیست دکانی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل از جوشش و شوقی در فضای شهر سخن میگوید که در آن عشق و زیبایی موج میزند. او به قدرت جادوی عشق و جذبهٔ چشمان معشوق اشاره میکند که دلها را مجذوب خود کرده و در این شهر هیچ دل بیزخمی وجود ندارد. مولانا به حضور یک معشوق زیبا مانند یوسف اشاره میکند که به دلها فرمانروایی میکند و در دل مردم عشق و جوانی را زنده میکند. او همچنین به کیفیت خاص این مکان و زمان اشاره میکند که در آن، هر روز مانند عید است و عشق امری خدایی به نظر میرسد. شاعر در پایان به ماهیت عشق و جاذبهاش اشاره میکند و میگوید که فهم و دسترسی به این عشق غیرممکن است، مگر اینکه با دل و جان به آن نزدیک شویم.
هوش مصنوعی: امروز در این شهر صدای ناله و شیون به گوش میرسد و این حال ناشی از جادوی چشمان یک شعبدهباز است که توجه همه را جلب کرده.
هوش مصنوعی: در این شهر در هر گوشه، افرادی وجود دارند که به عشق کمتر و بیشتر درگیر هستند و با صحبتهای شیرین و فریبنده خود دیگران را جذب میکنند.
هوش مصنوعی: در این شهر انسان نمیتواند بدون زخم و درد زندگی کند، چون دلها از تیر نگاههای این عشق آسیب دیده و مانند کمان تابیده شدهاند.
هوش مصنوعی: ای شهر، تو چه شهری هستی که هر روزت مانند عید است؟ این شهر به خاطر مهربانی زمان، تبدیل به مکانی خاص و دلپذیر شده است.
هوش مصنوعی: چه اهمیتی دارد که مکان چیست و زمان چه میباشد، ای خدایی که هر دو به خاطر دم (نفس) تو خاص و بینظیر شده است؟
هوش مصنوعی: در این بیت به این موضوع اشاره میشود که بغداد به عنوان یک شهر، به عنوان محل و جایگاهی برای عشق الهی شناخته میشود و در واقع عشق واقعی و دلهای همدلان در آن پنهان است.
هوش مصنوعی: امروز در این سرزمین، از زیبایی یوسف، که اشاره به زیبایی و نیکویی خاصی دارد، بدون ترس و تدبیر، هر گرگ (دشمن یا بدخواه) خود را به شکل چوپان درآورده است. این بدان معناست که افراد بدخواه و منافق در لباس مصلح و دوست بهنظر میرسند.
هوش مصنوعی: چندین پیر و کهنهکار که عمری را گذراندهاند، تحت تأثیر زیباییهای یوسف، به عشق جوانی شبیه زلیخا، دلباختهاش شدهاند.
هوش مصنوعی: او در این جهان فرمانروای دلها و روحهاست، همانند تقدیر الهی که باعث میشود جانها به سوی او حرکت کنند و از فرمانش پیروی کنند.
هوش مصنوعی: باید برای نیایش و سجده به پیش معشوقی پرداخت که زیباییاش مانند ماه است. هیچکس، به ویژه کسانی که در جهل و گمان هستند، نمیتوانند به او نزدیک شوند.
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به حالتی اشاره میکند که افراد زیادی مانند من و تو وجود دارند که در عشق و زیبایی محبوب (که به چهره ماه تشبیه شده) محو شدهاند و از خود بیخود و بیهویت شدهاند. این وضعیت به مانند شب تاریکی است که تنها روشنایی آن چهره ماه است و در سایهٔ آن، جهانی وجود دارد که در آن عشق و زیبایی حاکم است.
هوش مصنوعی: جز خداوند هیچکس نیست که به طور واقعی در حضور و نزدیک باشد، زیرا همه چیز جز سایهای از نور او (خورشید) نیست و دیگر هیچ حمایت و امانیتی وجود ندارد.
هوش مصنوعی: من از نیرنگ و فریب او چیزی دارم که باید بگویم، اما چون به اندازهٔ زهره (زیبایی) نیستم، نمیتوانم نام او را ببرم.
هوش مصنوعی: اگر نام کسی را ذکر نکنیم و نشانی از او ندهیم، این بادهٔ عشق که قلب را شکافنده است، جان ما را تحت تأثیر قرار خواهد داد.
هوش مصنوعی: با احتیاط و دقت دستت را نگهدار و شراب عشق را آرام بریز، زیرا اگر این شراب را به درستی نگهداری کنی، زهر آن به تو آسیب نمیزند.
هوش مصنوعی: هر چیزی که بخواهی از عطار (شخصیت نمادین در تصوف و عرفان) پیدا میکنی، زیرا تمام دنیا یک محیط است و همین دکان، تنها دکان است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
گویم ز دل خویش دهانت کنم ای دوست
گوید نتوان کرد ز یک نقطه دهانی
گویم ز تن خویش میانت کنم ای ماه
گوید نتوان ساخت ز یک موی میانی
ای دوست به صدگونه بگردی به زمانی
گه خوش سخنی گیری و گه تلخ زبانی
چون ناز کنی ناز ترا نیست قیاسی
چون خشم کنی خشم ترا نیست کرانی
مانند میان تو و همچون دهن تو
[...]
روزی که تو آن زلف پر از مشک فشانی
ما را ندهد هیچ کس از مشگ نشانی
زلف تو شکنج است و تو بازش چه شکنجی
جعد تو فشانده است تو بازش چه فشانی
گاه این ز بر سیم کند غالیه سائی
[...]
در کف دو زبانیست مرا بسته دهانی
گوید چو فصیحان صفت بیت زمانی
آن کودک عمری که بود کوژ چو پیری
و آواز برآورده چو آواز جوانی
ترکیب بدیعش ز جماد و حیوانست
[...]
ای ترک زبهر تو دلی دارم و جانی
ور هر دو بخواهی به تو بخشم به زمانی
با چون تو بتی زشت بود گر چو منی را
تیمار دلی باشد و اندیشهٔ جانی
از کوچکی ای بت که دهان داری گفتم
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.