Mahmood Shams در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۹:۴۱ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۳۳:

با عرض سلام و درود ، ضمن سپاس بیکران از دست اندرکاران سایت دلنواز گنجور / در بیت ای کبک خوش خرام کجا می روی‌ بجای بایست کلمه بناز بکار رفته ، / ای کبک خوش‌ خرام کجا می روی‌ بناز / دیوان حافظ به تصحیح علامه محمد قزوینی عکس و‌ سند هم لازم بود تقدیم کنم .

همیرضا در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۹:۰۲ در پاسخ به امید صادقی دربارهٔ سعدی » گلستان » باب سوم در فضیلت قناعت » حکایت شمارهٔ ۲۷:

با استفاده از شرح گلستان خزائلی (نقل به مضمون)، حلق فراخ همان دهان باز و همیشه گرسنه است که از دست فقر و ناتوانی مشتزن به جان آمده بود، یعنی گرفتار گرسنگی و تنگدستی بود (فراخ به معنی گشاد و باز متضاد تنگ است و متناسب با آن اینجا به کار گرفته شده).

م ر ن در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۸:۴۲ دربارهٔ باباطاهر » دوبیتی‌ها » دوبیتی شمارهٔ ۲۱۰:

بعضی واجم را به واگم نسبت داده اند، به نظر من اشتباه است، اصل آن وازم یا بازم است،  ز به ج تبدیل شده، مثل بسوجم، بساجم. حالا بازم به چه معناست؟ در لری باختن به معنی رقصیدن است و همی بازم یعنی می رقصم که جایش دلبر آیو. رقص دارای ریشه عربی است. پس معنی بیت آخر می شود: با شور و شوق جان را از دل بیرون می کنم و به رقص می آیم که جای جان دلبر می آید.

در کردی اژم به معنی می گویم است، ولی در مورد این بیت به نظرم درست نیست.

حتی استاد شجریان هم در چندین مورد عبارت به مو واجی را به مو گویی تبدیل کرده ولی در مورد این دوبیتی این کار را نکرده و همون واجم رو خونده شاید به این دلیل که همی گویم که جایش دلبر آیو بار معنایی نداشته.

امید صادقی در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۸:۳۹ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب چهارم در فواید خاموشی » حکایت شمارهٔ ۹:

ربط این حکایت با موضوع فصل (فواید خاموشی) چیست؟

همیرضا در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۷:۰۳ در پاسخ به امید صادقی دربارهٔ سعدی » گلستان » باب چهارم در فواید خاموشی » حکایت شمارهٔ ۷:

برای تلفظ کهن این واژه هر دو صورت «سَخُن» و «سُخُن» ثبت شده. اما این همان سُخَن امروزی ماست و در صورتی که هم خوانش کهن و هم خوانش امروزین آن را درست بدانیم هیچکدام نادرست نیست. در این مورد خاص، فارغ از صحیح بودن تلفظهای مختلف این کلمه، «خ» در «سخن» در جایگاه قافیهٔ بیت اول شعر برای رعایت قافیه قطعاً می‌بایست با ضمه خوانده شود. خواندن سایر موارد با ضمه به نمایاندن جناس درونی حاصل از تکرار آن هم کمک می‌کند.

امید صادقی در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۶:۵۵ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب سوم در فضیلت قناعت » حکایت شمارهٔ ۲۷:

در پاراگراف 1 منظور از حلق فراخ از دست تنگ به جان رسیده چیست؟ 

امید صادقی در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۶:۱۰ دربارهٔ سعدی » گلستان » باب چهارم در فواید خاموشی » حکایت شمارهٔ ۷:

آقای حمیدرضا محمدی که حکایت را خوانده واژه‌ی سُخَن را در بیت 3 سه بار سَخُن تلفظ می‌کند اما آفای اسماعیل فرازی فقط سُخَن سوم را سُخُن تلفظ کرده است. کدام روش درست است؟ 

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۳:۴۳ دربارهٔ سنایی » حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه » الباب الاوّل: در توحید باری تعالی » بخش ۸۲ - فی العبودیّة:

بیت 7 : بندگی نیست جز ره تسلیم...............ور ندانی بخوان تو قلب سلیم

رسیدن به مقام بندگی جز با چشیدن شربت تسلیم و سرسپردگی کامل شدنی نیست اگر باور نداری این آیه را بخوان:

«یَوْمَ لَا یَنفَعُ مَالٌ وَلَا بَنُونَ إِلَّا مَنْ أَتَی اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِیمٍ» (شعراء/۸۸ و ۸۹) ترجمه: روزی که نه مال سود می‌دهد و نه فرزندان؛ مگر آن کس که با قلبی رسته از شرک به نزد خدا بیاید.

 

در سکوت در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۳:۲۸ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۰۷:

این غزل را "در سکوت" بشنوید

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۳:۲۱ دربارهٔ سنایی » حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه » الباب الاوّل: در توحید باری تعالی » بخش ۸۲ - فی العبودیّة:

بلکه از مادرِ سنین و شهور......................خود کمر بسته زاده‌اند چو مور

اشاره به اینکه در تقدیر این افراد و پیشانی‌نوشت‌شان چنین مقامی برایشان نوشته شده است. منظور اینکه سعادت بندگی اختیاری نیست بلکه تفویضی است./ کمربستن: کنایه از خدمت بزرگی را کردن / مادرِ سنین و شهور = مادر روزگار

محسن رضایی در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۳:۲۰ دربارهٔ شیخ بهایی » کشکول » دفتر اول - قسمت اول » بخش سوم - قسمت اول:

با سلام بسیار جالب بود

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۳:۰۷ دربارهٔ سنایی » حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه » الباب الاوّل: در توحید باری تعالی » بخش ۸۲ - فی العبودیّة:

که نبشتست بر تو سود و زیان.................امر قل لن یصیبنا برخوان

 

اگر باور نداری که خداوند آنچه به سود یا زیان توست در سرنوشت تو نوشته است، ایه 51 سوره توبه را بخوان که فرمود: قُلْ لَنْ یُصِیبَنَا إِلَّا مَا کَتَبَ اللَّهُ لَنَا هُوَ مَوْلَانَا ۚ وَعَلَی اللَّهِ فَلْیَتَوَکَّلِ الْمُؤْمِنُونَ یعنیبگو: هرگز جز آنچه خدا برای ما خواسته به ما نخواهد رسید، اوست مولای ما، و البته اهل ایمان در هر حال باید بر خدا توکل کنند.

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۳:۰۶ دربارهٔ سنایی » حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه » الباب الاوّل: در توحید باری تعالی » بخش ۸۲ - فی العبودیّة:

مخبر باطنست ظاهر حکم..............حاکی اوّلست آخر حکم

ظاهر حکم‌های خداوند خبر از اسرار و باطن آن حکم می‌دهد و نتیجة این حکم‌ها که در آخر کار آشکار می‌شود به تو می‌گوید که علت این حکم چه بوده است پس بردبار باش و حکم را بپذیر تا در نهایت به حکمتش پی ببری

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۳:۰۵ دربارهٔ سنایی » حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه » الباب الاوّل: در توحید باری تعالی » بخش ۸۲ - فی العبودیّة:

خویشتن را به آب ده که ز ما...............نشود علم آشنا دریا

دل به دریای رضا بزن که از میان(خشنودان) کسی شناگری نمی‌داند یعنی همه خود را در امواج امر خدا رها می‌کنند و پی چند و چون نیستند.  (علم آشنا= شنا بلد بودن)

محمد حسن ارجمندی در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۳:۰۴ دربارهٔ سنایی » حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه » الباب الاوّل: در توحید باری تعالی » بخش ۸۲ - فی العبودیّة:

شرع مقلوب را مکان گویی

عرش مقلوب را کجا جویی

وارونه کلمه شرع می‌شود عرش

جای شرع و عرش برای تو عوض شده است آنجا که باید به شرع فکر کنی به عرش می‌اندیشی و برعکس

غبار ره در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۲:۳۵ دربارهٔ صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۷۱۶:

در بیت آخر تلخی احسان چشیدنی است یا کشیدنی؟

محسن جهان در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۲:۱۱ دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر سوم » بخش ۲۱۵ - فسخ عزایم و نقضها جهت با خبر کردن آدمی را از آنک مالک و قاهر اوست و گاه گاه عزم او را فسخ ناکردن و نافذ داشتن تا طمع او را بر عزم کردن دارد تا باز عزمش را بشکند تا تنبیه بر تنبیه بود:

تفسیر ابیات ۵ و ۶:

عاشقان بر خلاف عاقلان با بی توجهی به خواسته‌های نفسانی خود و نرسیدن به تمایلات دنیوی به وجود خالق هستی پی می‌برند. همانگونه که سعدی علیه الرحمه

می‌گوید:

 اگر مراد تو ای دوست بی مرادی ماست

مراد خویش دگر باره من نخواهم خواست

در بیت دوم مولانا با اشاره به حدیث نبوی (حُفَّتِ اَلْجَنَّةُ بِالْمَکَارِهِ وَ حُفَّتِ اَلنَّارُ بِالشَّهَوَاتِ، بهشت در لا به لای ناراحتیها و دوزخ در لا به لای شهوات پیچیده شده است) می‌فرماید: راهنما و محافظ بهشت همان پرهیز نفس اماره است، همانگونه که رسول خدا فرموده، بهشت در زیر سختی ها و نا ملایمات پوشانده شده است.

در سکوت در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۱۱:۳۱ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۰۶:

این غزل را "در سکوت" بشنوید

همایون در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۰۹:۵۸ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۸۸۰:

شاعران ممتاز و درجه یک همه واژگان و سبک و سیاق ‌ و شیوه مخصوص بخود دارند اما همگی در یک دنیا بسر می برند

جلال دین عزیز علاوه بر این ها دنیای ویژه خود را دارد که خیلی جا ها از این دنیای ویژه بنام شب یاد می‌کند 

دنیایی که همگی خوابند و انگار چرخ نیز از گردش بازمانده است و تنها یک نفر هست و آن کسی نیست جز شمس 

و این وجود شمس است که یک دنیای دیگری را ممکن کرده است برای او

زیبا روز در ‫۴ سال و ۷ ماه قبل، جمعه ۱۹ فروردین ۱۴۰۱، ساعت ۰۱:۵۹ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۷۲:

در مناقب العارفین نقل شده است : ...شمس در دمشق می بود در هفته ای باری از حجره خود بیرون آمدید به دکان رواسی (کله پزی) رفتی و قطعه ای داده و از آب سر بستدی.‌‌مگر رواسی معلوم کرد که او از اهل ریاضت است ....از سر رحمت یک روز کاسه را پر ثرید کرده با نان پاکیزه در پیش مولانا شمس نهاد ... کاسه را فرو نهاده بیرون شو کرد و از دمشق عزیمت نمود "  .به نظر می رسد مولانا این ماجرا را شنیده و غزلواره زیر را سرود . می نویسم غزلواره چون فرم سنتی غزل ندارد و از چند دو بیتی تشکیل شده است ولی همه ابیات ارتباط موضوعی دارند . ایبک بطور کلی نام غلام ترک است . ترکان زیبا رو بودند . و عکه نام پرنده ای ست شبیه کلاغ ،اما با دو رنگ سیاه و سپید و یک کوزه مثلث ؛ نوعی شراب که به فارسی هم سه یکی گویند .شیره انگور است که دو ثلث آن بر اثر جوشاندن بخار شود . از نظر شرعی نوشیدن آن مانعی نداشت.رندان مستی آورش می کردند. مولانا در سرودن این غزلواره از وزنی استفاده کرده که می توان سرخوشانه با آهنگ موسوم به روحوضی هم ترنم کرد . برای شنیدن آن به سایت تلگرام من مراجعه بفرمائید https://t.me/didarmasnavi *