بخش ۹ - گریز شبانهٔ افراسیاب از جیحون، نیایش کیخسرو و دخمهٔ کشتگان ایران
چو نیمی ز تیره شب اندر گذشت
سپهر از بر کوه ساکن بگشت
سپهدار ترکان بنه بر نهاد
سپه را همه ترگ و جوشن بداد
طلایه بفرمود تا ده هزار
بود ترک برگستوان ور سوار
چنین گفت با لشکر افراسیاب
که من چون گذر یابم از رود آب
دمادم شما از پسم بگذرید
به جیحون و زورق زمان مشمرید
شب تیره با لشکر افراسیاب
گذر کرد از آموی و بگذاشت آب
همه روی کشور به بی راه و راه
سراپرده و خیمه بد بی سپاه
سپیده چو از باختر بردمید
طلایه سپه را به هامون ندید
بیامد به مژده بر شهریار
که پردخته شد شاه ز این کارزار
همه دشت خیمهست و پردهسرای
ز دشمن سواری نبینم به جای
چو بشنید خسرو دوان شد به خاک
نیایش کنان پیش یزدان پاک
همی گفت کای روشن کردگار
جهاندار و بیدار و پروردگار
تو دادی مرا فر و دیهیم و زور
تو کردی دل و چشم بدخواه کور
ز گیتی ستمکاره را دور کن
ز بیمش همه ساله رنجور کن
چو خورشید زرین سپر برگرفت
شب آن شعر پیروزه بر سر گرفت
جهاندار بنشست بر تخت عاج
به سر بر نهاد آن دل افروز تاج
نیایش کنان پیش او شد سپاه
که جاوید باد این سزاوار گاه
شد این لشکر از خواسته بینیاز
که از لشکر شاه چین ماند باز
همی گفت هر کس که اینت فسوس
که او رفت با لشکر و بوق و کوس
شب تیره از دست پرمایگان
بشد نامداری چنین رایگان
بدیشان چنین گفت بیدار شاه
که ای نامداران ایران سپاه
چو دشمن بود شاه را کشته به
گر آواره از جنگ برگشته به
چو پیروزگر دادمان فرهی
بزرگی و دیهیم شاهنشهی
ز گیتی ستایش مر او را کنید
شب آید نیایش مر او را کنید
که آن را که خواهد کند شوربخت
یکی بی هنر برنشاند به تخت
از این کوشش و پرسشت رای نیست
که با داد او بنده را پای نیست
بباشم بدین رزمگه پنج روز
ششم روز هرمزد گیتی فروز
برآید برانیم ز ایدر سپاه
که او کین فزایست و ما کینه خواه
بدین پنج روز اندر این رزمگاه
همی کشته جستند ز ایران سپاه
بشستند ایرانیان را ز گرد
سزاوار هر یک یکی دخمه کرد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
افراسیاب کیخسرو
هوش مصنوعی: در این بخش از جنگ کیخسرو با افراسیاب، نیروی افراسیاب شبانه از روی جیحون عبور میکند و به سرعت به سوی دشمن پیش میرود. کیخسرو، پس از دریافت خبر آمادهسازی لشکرش، به درگاه خدا نیایش میکند و نسبت به پیروزی و حمایت الهی دعا میکند. با طلوع صبح، کیخسرو بر تخت نشسته و تاج را بر سر میگذارد و سپاه او نیز برای شکرگزاری و نیایش آماده میشوند. کیخسرو به افسرانش میفرماید که باید دشمن را از سرزمین خود برانند و این جنگ ادامه پیدا کند تا پیروزی کامل به دست آید. در نهایت، پس از پنج روز نبرد، کشتههای ایرانیان را به یک دخمه منتقل میکنند.
هوش مصنوعی: نیمهٔ شب که گذشت، آسمان به آرامی از بالای کوهها عبور کرد و روشنتر شد.
هوش مصنوعی: فرمانده سپاه ترک، تجهیزات جنگی را بر دوش سپاهیان گذاشت و همه را به زره و جوشن (زره سخت) مسلح کرد.
هوش مصنوعی: کیخسرو دستور داد تا برای پیشروی لشکر، ده هزار سوار ترک را جمع کنند و در خط مقدم قرار دهند.
هوش مصنوعی: افراسیاب به لشکریانش میگوید که وقتی از رود عبور کنم، وضعیت تغییر خواهد کرد.
هوش مصنوعی: شما باید بهسرعت از پشت سر بگذرید و از جیحون عبور کنید و زمان را از دست ندهید.
هوش مصنوعی: افراسیاب در شب تار، با لشکری که داشت از آموی (رود آمودریا) عبور کرد و آب را پشت سر گذاشت.
هوش مصنوعی: تمامی مناطق کشور در آشفتهحالی به سر میبرد و هیچ راه معینی وجود ندارد، همچنین خیمهها و سرپناهها هم بدون وجود سپاه و نظامی برپا شده است.
هوش مصنوعی: چشمانداز صبحگاهی چون از سمت باختر روشن شد، سپاهیان را در ناحیهٔ هامون مشاهده نکردم.
هوش مصنوعی: خبر خوشی به کیخسرو، پادشاه رسید که شاه (کیخسرو) از این نبرد پیروز شده است.
هوش مصنوعی: تمام دشت پر از خیمه و محل چادرهاست، اما از سربازان دشمن هیچکس را در اینجا نمیبینم.
هوش مصنوعی: کیخسرو وقتی این وضعیت را دید، با شتاب به زمین افتاد و در حالی که دعا و نیایش میکرد به پیشگاه خداوند پاک رفت.
هوش مصنوعی: کیخسرو در اینجا به خداوند اشاره کرده و او را به عنوان مظهر روشنی، مالک جهان، آگاه و پرورشدهنده میستاید.
هوش مصنوعی: خداوند، قدرت و تاج و سلطنت را به من عطا کردی و تو باعث شدی که دل و چشم دشمنانم نابینا شوند و نتوانند به من آسیب برسانند.
هوش مصنوعی: از دنیای ظالم و ستمگر دوری کن و به خاطر ترس او، هر سال بیمار و رنجور نشو.
هوش مصنوعی: کیخسرو، چون خورشید، سپر زرین خود را برداشت و در شب، آن شعر پیروزی را بر سر گذاشت.
هوش مصنوعی: کیخسرو، پادشاه بزرگ، بر تختی از عاج (مادهای گرانبها) نشسته است و تاجی که دلها را شاد میکند، بر سر گذاشته است.
هوش مصنوعی: سربازان با نیایش و دعا به حضور کیخسرو رفتند و آرزو کردند که این مقام و جایگاه همیشه و پاینده باشد.
هوش مصنوعی: این لشکر به خاطر خواستههای خود بینیاز شده است و دیگر نیازی به لشکر شاه چین ندارد، زیرا آنها در میدان جنگ به پیروزی دست یافتهاند.
هوش مصنوعی: هر کس که این خبر را بشنود، میگوید که افراسیاب با لشکر و با صدا و شیپورها به جنگ رفته است.
هوش مصنوعی: شب تاریک و بینور به خاطر مردان پر قدرت و بزرگ از دست رفت، و این اتفاق بهصورت رایگان و بدون هزینهای صورت گرفت.
هوش مصنوعی: کیخسرو، شاه بیدار و هوشیار، به سپاهیان خود که نامداران ایران هستند، چنین گفت.
هوش مصنوعی: اگر دشمن، شاه را بکشد، بهتر است که او از جنگ بگریزد و فرار کند.
هوش مصنوعی: چون کسی که پیروز میشود، باید شایستگی و بزرگیِ خود را با دقت و درستی نشان دهد و تاج و تخت سلطنت را به نمایش بگذارد.
هوش مصنوعی: از دنیا (گیتی) او را ستایش کنید و وقتی شب فرامیرسد، برای او دعا و نیایش کنید.
هوش مصنوعی: آن کس که میخواهد کسی را که بدشانس و بیهنر است به مقام سلطنت بنشاند، در واقع کار نادرستی کرده است.
هوش مصنوعی: این بیت بیان میکند که از تلاش و جستجوی تو هیچ فایدهای نیست، چرا که من نمیتوانم با کمک و انصاف او، به حق خود دست یابم.
هوش مصنوعی: من در این میدان نبرد به مدت پنج روز خواهم بود و در روز ششم، روز هرمزد، که روز روشنایی زمین است.
هوش مصنوعی: ما باید سپاه دشمن را از سرزمین ایدر (ایران) بیرون کنیم، زیرا آنها دشمنی و کینهی زیادی دارند و ما هم به دنبال انتقام هستیم.
هوش مصنوعی: در این پنج روز نبرد، سپاهیان ایران همواره به دنبال کشتهها بودند.
هوش مصنوعی: ایرانیان پس از جنگ، اجساد کشتهشدگان را از روی زمین شستند و برای هر یک از آنها، یک قبر مناسب ساختند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.