گرت ایدوست بود دیدهٔ روشن بین
بجهان گذران تکیه مکن چندین
نه بقائیست به اسفند مه و بهمن
نه ثباتی است به شهریور و فروردین
پی اعدام تو زین آینه گون ایوان
صبح کافور فشان آید و شب مشکین
فلک ایدوست به شطرنج همی ماند
که زمانیت کند مات و گهی فرزین
دل به سوگند دروغش نتوان بستن
که به هر لحظه دگرگونه کند آئین
به گذرگاه تو ایام بود رهزن
چه همی بار خود از جهل کنی سنگین
بربود است ز دارا و ز اسکندر
مهر سیمین کمر و مه کله زرین
ندهد هیچ کسی نسبت طاوسی
به شغالی که دم زشت کند رنگین
چو کبوتر بچه پرواز مکن فارغ
که به پروازگه تست قضا شاهین
ز کمان قدر آن تیر که بگریزد
کُشدت گرچه سراپای شوی روئین
همه خون دل خلق است در این ساغر
که دهد ساقی دهرت چو می نوشین
خاک خوردست بسی گلرخ و نسرین تن
که همیروید از آن سرو و گل و نسرین
مرو ای پیشرو قافله زین صحرا
که نیامد خبر از قافلهٔ پیشین
دل خود بینت بیازرد چنان کژدم
تن خاکیت ببلعید چنان تنّین
روز بگذشت، ز خواب سحری بگذر
کاروان رفت، رهی گیر و برو، منشین
به چمنزار دو، ای خوش خط و خال آهو
به سماوات شو، ای طایر علیین
به چه امید در این کوه کنی خارا
چو تو کشتست بسی کوهکن این شیرین


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر به بررسی ناپایداری و گذران زندگانی میپردازد و نسبت به تکیه کردن به دنیا و زمانه هشدار میدهد. شاعر اشاره میکند که هیچ چیز در این جهان ثابت نیست و اتفاقات مختلف میتوانند به ناگاه روی دهند. به تصویر کشیده میشود که فرد باید از جهل و ناآگاهی فرار کند و آگاه باشد که سرنوشتش در دستان خود اوست. همچنین، بر این نکته تاکید میشود که در تلاش برای کامیابی، باید از قافله پیشین درس بگیرد و به امیدهای کاذب وابسته نشود. شعر با تأکید بر ناپایداری زندگی و ارزش آگاهی و هوشیاری نسبت به زمان ادامه مییابد.
هوش مصنوعی: اگر دوست تو باشد، به دنیای گذرا تکیه نکن و با دیدهای روشن و آگاه زندگی را بررسی کن.
هوش مصنوعی: هیچ چیزی در زندگی پایدار نیست و نمیتوان به روزهای خاصی از سال اعتماد کرد که همیشه همانند قبل باشند. زمان و تغییرات آن اجتنابناپذیرند و هیچ دورهای از سال تضمینکننده ثبات و بقای دائم نیست.
هوش مصنوعی: فردا صبح، هنگامی که خورشید طلوع کند و از آینهای که به زیبایی میدرخشد، عطر خوش کافور به فضا میافشاند، نشانههای اعدام تو نمایان خواهد شد و شب سیاه نیز به یاد تو خواهد آمد.
هوش مصنوعی: آسمان مانند بازی شطرنج است که گاهی تو را به دام میاندازد و گاهی خود بر تو پیروز میشود.
هوش مصنوعی: نمیتوان به سوگند دروغین او دل بست، زیرا او در هر لحظه به گونهای دیگر رفتار میکند و تغییر میکند.
هوش مصنوعی: ای روزگار، تو همانند یک دزد در راه من هستی، چرا که بار سنگین جهل را بر دوش میکشی.
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که ثروت و قدرت، حتی از افراد بزرگ و معروفی مثل دارا و اسکندر نیز گرفته شده است. به عبارتی، زیبایی و ارزشهای مادی مانند کمربند نقرهای و تاج طلایی، در نهایت فانی هستند و در دسترس همه نیستند.
هوش مصنوعی: هیچ کس نمیتواند به شغالی که دم زشت و نازیبایی دارد، نسبت طاووس زیبا و رنگارنگی بدهد.
هوش مصنوعی: به گونهای پرواز کن که همچون کبوتر جوان نباشی، چراکه در آسمان منتظر تو تقدیر اژدهایی قویتر از تو است.
هوش مصنوعی: اگر تیر قدرتمند از کمان بگریزد، حتی اگر تمام وجودت را مثل فلز سخت کنی، باز هم تو را خواهد کشت.
هوش مصنوعی: همه افرادی که در این دنیای پر از مشکل و درد زندگی میکنند، غم و اندوه خود را در این لیوان میریزند، و زمانی که ساقی مینوشاند، انگار که آن می، نمادِ شادی و لذت است.
هوش مصنوعی: خاک سرچشمهی زیباییها و گلهای زیبا مانند گلرخ و نسرین است، زیرا از آن خاک درختان و گلها میروید.
هوش مصنوعی: ای کسی که پیشتاز این سفر هستی، دور شو از این بیابان، زیرا هنوز هیچ خبری از کاروان قبلی نیامده است.
هوش مصنوعی: دل خود را بررسی کن، چون ممکن است به شدت آزرده شده باشد، همچنان که کژدم وجود خاکی تو را بلعیده باشد، مانند یک اژدها.
هوش مصنوعی: روز به پایان رسید و وقت بیدار شدن از خواب سحری است. کاروان حرکت کرده و رفته است، پس باید راه خود را پیدا کنی و به سفر ادامه دهی، نمیتوانی درنگ کنی.
هوش مصنوعی: به سرزمین سبز و خوشبو برو، ای آهوی خوش نقش و نگار، به آسمانها پرواز کن، ای پرندهی بلندمرتبه.
هوش مصنوعی: به چه دلیل در این کوه سنگ میزنی، در حالی که بسیاری دیگر از کوهنوردان قبلاً این کار را کردهاند و تو تنها یکی از آنها هستی؟
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
در دلم تا به سحرگاه شب دوشین
هیچ نارامید این خاطر روشن بین
گفت: بنگر که چرا مینگرد گردون
به دو صد چشم در این تیره زمین چندین
خاک را قرصهٔ خورشید همی درزد
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.