بخش ۳۳ - دوم در کیفیت معاش جمهور و درآن چند بند سخنست اول در معاش اهل دنیا
نوبهارست و روز عیش امروز
بهل این اضطراب و طیش امروز
وقت یاریست، دوستان دستی
جای رحمست بر چنان مستی
گر چه جای غمست، غم نخوریم
دست بر هم زنیم و در گذریم
پیش دستان، که پیش ازین بودند
یکدم از درد سر نیسودند
بتو هشتند منزلی آباد
تا ازیشان کنی به نیکی یاد
زانچه هست ار بهش ندانی کرد
جهد کن تا بهش توانی خورد
سیرت آن گذشتگان بشنو
چون شنیدی بنه اساسی نو
خوش زمینیست، در عمارت کوش
حاصل رنج خود بپاش و بپوش
این عمارت به عدل شاید کرد
بیشتر رخ به عدل باید کرد
هر کسی را به قدر ملکی هست
که بدان ملک حکم دارد و دست
شاه در کشور و ملک در شهر
هر یکی دارد از حکومت بهر
گر نه از معدلت خطاب کنند
دان که آن ملک را خراب کنند
پادشاهی تو هم به مسکن خویش
بلکه در هستی خود و تن خویش
اندرین ملک پادشاهی خود
ثبت کن نام بیگناهی خود
بیحسابی مکن، بهانه مجوی
که حسابت کنند موی به موی
آنکه عدلش نمیرود در خواب
ملک او را مکن به ظلم خراب
که درین خانه بیوقار شوی
اندر آن خانه شرمسار شوی
این سخن راز اوحدی بر رس
که به جز اوحدی نداند کس



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به وصف روزگار نوبهار و لزوم بهرهگیری از دوستی و لذتهای زندگی میپردازد. او از نیاز به آرامش و فراموش کردن غمها در این روزهای خوش صحبت میکند و بر اهمیت یاد کردن از نیکیهای گذشتگان تأکید دارد. شاعر به عدالت و انصاف در رهبری اشاره میکند و میگوید که هر فردی باید به اندازهی قابلیت و نفوذ خود در جامعه مسئولیتپذیر باشد. همچنین، او هشدار میدهد که اگر کسی به عدالت بیتوجهی کند، حکومت و ملک او دچار خرابی خواهد شد. نهایتاً، اوحدی به خواننده یادآوری میکند که در زندگی، نام نیک و دوری از ظلم و بیعدالتی را باید سرلوحه قرار دهد.
هوش مصنوعی: امروز روز شادی و بهار است، بهتر است که این نگرانی و تشویش را کنار بگذاریم.
هوش مصنوعی: زمانی برای کمک و یاری رساندن است، دوستان باید به جای رحمت و گذشت، به حالتی سرمست و شاداب عمل کنند.
هوش مصنوعی: با وجود اینکه محیط اطراف ما پر از غم و اندوه است، اما نباید ناراحت شویم و باید دست در دست هم با همدلی و امید به جلو برویم.
هوش مصنوعی: افرادی که قبل از این لحظه بودند، هیچ وقت از درد و رنج نجات پیدا نکردند.
هوش مصنوعی: به تو هشتند مکانی زیبا و آباد که بتوانی از آنها به خوبی یاد کنی.
هوش مصنوعی: اگر به بهشت آگاهی نداری، تلاش کن تا بتوانی به آنجا دسترسی پیدا کنی و از نعمتهایش بهرهمند شوی.
هوش مصنوعی: رفتار و روش کسانی که پیش از ما زندگی کردهاند را بشناس و وقتی که آن را یاد گرفتی، بنیان جدیدی برای خود بساز.
هوش مصنوعی: زندگی زیباست و در کار و تلاش، باید نتایج زحمات خود را به نمایش بگذاری و افتخار کنی.
هوش مصنوعی: این ساختمان به لطف انصاف و عدالت بهتر میشود، بنابراین باید بیشتر به عدل و انصاف توجه شود تا چهرهای بهتر پیدا کند.
هوش مصنوعی: هر فرد به اندازهی قدرت و نفوذی که دارد، میتواند بر امور و داراییهای خود تسلط و اختیار داشته باشد.
هوش مصنوعی: شاه در کشور و فرمانروا در شهر هر کدام به نوعی مسئولیت و اختیارات خود را دارند و حکومت را به عهده دارند.
هوش مصنوعی: اگر به تو از نیکی و فضیلت یاد نکنند، بدان که آن ملک را ویران خواهند کرد.
هوش مصنوعی: حکومت تو تنها به محل زندگیات محدود نمیشود، بلکه به وجود و وجودیت خودت نیز مرتبط است.
هوش مصنوعی: در این سرزمین، نام بیگناهی خود را ثبت کن و بر جایگاه سلطنت حاکم شو.
هوش مصنوعی: بیخود دست به توجیه نزن و از دیگران دلیل و بهانه نخواه، زیرا که حساب کارهایت به دقت و با جزئیات بررسی خواهد شد.
هوش مصنوعی: کسی که در خواب هم به عدالتش لطمهای وارد نمیشود، نباید سرزمینش را با ظلم و ستم ویران کرد.
هوش مصنوعی: اگر در این خانه بیاحترامی کنی، در خانه دیگر شرمنده خواهی شد.
هوش مصنوعی: این حرف تنها به اوحدی مربوط میشود و هیچ کس دیگری آن را نمیداند.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
چون بیامد بوعده بر سامند
آن کنیزک سبک زبام بلند
برسن سوی او فرود آمد
گفتی از جنبشش درود آمد
جان سامند را بلوس گرفت
[...]
چیست آن کاتشش زدوده چو آب
چو گهر روشن و چو لؤلؤ ناب
نیست سیماب و آب و هست درو
صفوت آب و گونه سیماب
نه سطرلاب و خوبی و زشتی
[...]
ثقة الملک خاص و خازن شاه
خواجه طاهر علیک عین الله
به قدوم عزیز لوهاور
مصر کرد و ز مصر بیش به جاه
نور او نور یوسف چاهی است
[...]
ابتدای سخن به نام خداست
آنکه بیمثل و شبه و بیهمتاست
خالق الخلق و باعث الاموات
عالم الغیب سامع الاصوات
ذات بیچونش را بدایت نیست
[...]
الترصیع مع التجنیس
تجنیس تام
تجنیس تاقص
تجنیس الزاید و المزید
تجنیس المرکب
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.