دوش آن جانان ما افتان و خیزان یک قبا
مست آمد با یکی جامی پر از صرف صفا
جام می می‌ریخت ره ره زانک مست مست بود
خاک ره می‌گشت مست و پیش او می‌کوفت پا
صد هزاران یوسف از حسنش چو من حیران شده
ناله می‌کردند کی پیدای پنهان تا کجا
جان به پیشش در سجود از خاک ره بد بیشتر
عقل دیوانه شده نعره زنان که مرحبا
جیب‌ها بشکافته آن خویشتن داران ز عشق
دل سبک مانند کاه و روی‌ها چون کهربا
عالمی کرده خرابه از برای یک کرشم
وز خمار چشم نرگس عالمی دیگر هبا
هوشیاران سر فکنده جمله خود از بیم و ترس
پیش او صف‌ها کشیده بی‌دعا و بی‌ثنا
و آنک مستان خمار جادوی اویند نیز
چون ثنا گویند کز هستی فتادستند جدا
من جفاگر بی‌وفا جستم که هم جامم شود
پیش جام او بدیدم مست افتاده وفا
ترک و هندو مست و بدمستی همی‌کردند دوش
چون دو خصم خونی ملحد دل دوزخ سزا
گه به پای همدگر چون مجرمان معترف
می‌فتادندی به زاری جان سپار و تن فدا
باز دست همدگر بگرفته آن هندو و ترک
هر دو در رو می‌فتادند پیش آن مه روی ما
یک قدح پر کرد شاه و داد ظاهر آن به ترک
وز نهان با یک قدح می‌گفت هندو را بیا
ترک را تاجی به سر کایمان لقب دادم تو را
بر رخ هندو نهاده داغ کاین کفرست،ها
آن یکی صوفی مقیم صومعه پاکی شده
وین مقامر در خراباتی نهاده رخت‌ها
چون پدید آمد ز دور آن فتنه جان‌های حور
جام در کف سکر در سر روی چون شمس الضحی
ترس جان در صومعه افتاد زان ترساصنم
می‌کش و زنار بسته صوفیان پارسا
وان مقیمان خراباتی از آن دیوانه تر
می‌شکستند خم‌ها و می‌فکندند چنگ و نا
شور و شر و نفع و ضر و خوف و امن و جان و تن
جمله را سیلاب برده می‌کشاند سوی لا
نیم شب چون صبح شد آواز دادند مؤذنان
ایها العشاق قوموا و استعدوا للصلا
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به وصف حال و هوای نوشیدن و مستی می‌پردازد و از عشق الهی و دلبستگی به یار سخن می‌گوید. او به تصویر می‌کشد که چگونه عشق و مستی جان‌ها را به هم پیوند می‌دهد و حتی عقل را هم از کار می‌اندازد. در شب مستی، یار به هر سو می‌تابد و دل‌های عاشقان را به بازی می‌گیرد. دو شخصیت ترک و هندو نیز به هم نزدیک می‌شوند و در حالی که در میخانه هستند، به یکدیگر عشق و محبت نشان می‌دهند. در نهایت، روز می‌رسد و مؤذنان عاشقان را به نماز می‌خوانند، که به معنی بیداری و بازگشت به واقعیت از عالم مستی است.
هوش مصنوعی: دیشب معشوق ما به‌طور ناپایدار و با حالتی مست و شاداب، با لباسی زیبا و جامی پر از شراب خوش‌طعم، آمد.
هوش مصنوعی: جام می، به تدریج، از آنجا که او خود مست بود، روی زمین می‌ریخت و خاک زمین به خاطر آن مستی به دور او می‌چرخید و به پای او می‌کوبید.
هوش مصنوعی: هزاران جوانان زیبا مثل یوسف (که نماد زیبایی و کمال است) به‌خاطر زیبایی او (که مشخص نیست چه کسی است) در حیرت و شگفتی بودند و ناله‌ای سر می‌دادند که او در کجای این پنهان‌کاری‌هاست و آیا پیدا میشود؟
هوش مصنوعی: جان خود را به خاطر او به خاک می‌افکنم و در مقابلش سجده می‌کنم، زیرا عشق به او موجب شده که عقل من به جنون بیفتد و با شادی و هیجان فریاد برآورد.
هوش مصنوعی: کسانی که در دل خود عشق را نگه می‌دارند، جیب‌های خود را به خاطر شور و شوق عشق گشوده‌اند و دل‌هایشان سبک شده است، مانند کاه؛ و چهره‌هایشان درخشان و زیباست، مانند کهربا.
هوش مصنوعی: عالمی نگریسته که به خاطر یک زیبایی و جذبه، مثل خرابه به هم ریخته شده است و از سر مستی و سرخوشی ناشی از نگاه چشم نرگس (چشمی زیبا و دلربا)، جهانی دیگر بر باد رفته است.
هوش مصنوعی: هوشیاران (افراد با فهم و آگاه) به خاطر ترس و نگرانی، خود را تسلیم کرده‌اند و در برابر او صف بسته‌اند، در حالی که بدون دعا و ستایش حاضر شده‌اند.
هوش مصنوعی: مستان مست از محبت او نیز وقتی او را ستایش می‌کنند، به نوعی از وجود خود بی‌خبر و جدا شده‌اند.
هوش مصنوعی: من به دنبال کسی بی‌وفا و جفاگر بودم تا به او وابسته شوم، ولی در نهایت متوجه شدم که در کنار او، تحت تأثیر خوشی‌هایش به حالت مستی و عشق وفادار افتاده‌ام.
هوش مصنوعی: شب گذشته ترک و هندو در حال مستی و بی‌خیالی بودند و چون دو دشمن خونی با یکدیگر به مخالفت می‌پرداختند، دلشان به عذاب دوزخ سزاوار بود.
هوش مصنوعی: گاه مانند مجرم‌ها که در حال اعتراف‌اند، به پای یکدیگر می‌افتادند و با زاری جان خود را فدای یکدیگر می‌کردند.
هوش مصنوعی: هندو و ترک، که نمونه‌هایی از دو دلبر و عاشق هستند، دوباره دست یکدیگر را گرفته و به خاطر زیبایی معشوق که همان "مه‌روی" است، در برابر او به حالت سجده و خاکساری می‌افتند.
هوش مصنوعی: شاه یک جام پر از شراب برای ترک به‌ظاهر به او داد، اما در واقع با جام دیگری مخفیانه به هندو می‌گفت که بیا.
هوش مصنوعی: من به ترک که تاجی بر سر دارد، لقب «کایمان» داده‌ام و بر چهرهٔ هندو نشانی از کفر گذاشته‌ام.
هوش مصنوعی: یک صوفی در صومعه‌ای زندگی می‌کند و به زهد و پاکی مشغول است، در حالی که دیگری که مقامری (مست، شراب‌نوش) است، لباس‌هایش را در میخانه‌ای رها کرده است.
هوش مصنوعی: وقتی آن فتنهٔ جان‌افزا از دور پیدا شد، همچون حورهای زیبا، انسان‌ها را شاداب و سرمست می‌کند، و این شادی و مستی بر اثر زیبایی‌اش مانند خورشید درخشان در آسمان است.
هوش مصنوعی: ترس جان در صومعه به وجود آمد، به همین خاطر است که بت‌پرست (صنم) مرا می‌کشد و صوفیان پارسا (مردان دین‌دار) نیز به خود ریاضت (زنار) بسته‌اند.
هوش مصنوعی: مستقران در میخانه، از آن دیوانه‌ها (شست‌های می) بیشتر می‌شکستند و ساز (چنگ) را رها می‌کردند.
هوش مصنوعی: تمامی احساسات و تجربیات انسانی همچون شور و شوق، سود و زیان، ترس و امنیت، و حتی جان و جسم، همه به سوی حقیقتی بزرگ‌تر و بی‌پایان جریانی دارند؛ جریانی که آنها را به سمت «لا» (عدم یا عدم وجود) می‌کشاند.
هوش مصنوعی: نیمه‌شب که به صبح نزدیک میشود، مؤذنان صدا می‌زنند: ای عاشقان، برخیزید و برای نماز آمادگی بگیرید.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
عسکری شکر بود تو گو بیا می‌شکرم
ای نموده ترش روی ار جا بد این شوخی ترا
از که آمختی نهادن شعرهائی شوخ چم
گر برستی شاعران هرگز نبودی آشنا
کشه بر بندی گرفتی در گدائی سرسری
[...]
پادشا بر کام‌های دل که باشد؟ پارسا
پارسا شو تا شوی بر هر مرادی پادشا
پارسا شو تا بباشی پادشا بر آرزو
کآرزو هرگز نباشد پادشا بر پارسا
پادشا گشت آرزو بر تو ز بی‌باکی تو
[...]
تا دل من در هوای نیکوان گشت آشنا
در سرشک دیده ام کرد این دل خونین شنا
تا مرا بیند بلا با کس نبندد دوستی
تا مرا بیند هوی با کس نگردد آشنا
من بدی را نیک تر جویم که مردم را بدی
[...]
شاعران بینوا خوانند شعرِ با نوا
وز نوای شعرشان، افزون نمی گردد نوا
طوطیانه گفت و نتوانند جز آموخته
عندلیبم من که هر ساعت دگر سازم نوا
اندر آن معنی که گوید بِدهَمِ انصاف سخن
[...]
ای جهانداری که هستی پادشاهی را سزا
در جهانداری نباشد چون تو هرگز پادشا
از بشارتهای دولت وز اشارتهای بخت
شاه پیروز اختری و خسرو فرمانروا
پادشاهی یافته است از نام تو عز و شرف
[...]
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۴ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.