بخش ۱۱۶ - بیان آنک روح حیوانی و عقل‌ِ جزوی و وهم و خیال بر مثال دوغند و روح کی باقیست درین دوغ هم‌چون روغن پنهانست
جوهر صدقت خفی شد در دروغ
همچو طعم روغن اندر طعم دوغ
آن دروغت این تن فانی بود
راستت آن جان ربانی بود
سال‌ها این دوغ تن پیدا و فاش
روغن جان اندرو فانی و لاش
تا فرستد حق رسولی بنده‌ای
دوغ را در خمره جنباننده‌ای
تا بجنباند به هنجار و به فن
تا بدانم من که پنهان بود من
یا کلام بنده‌ای کان جزو اوست
در رود در گوش او کاو وحی‌جو‌ست
اذن مؤمن وحی ما را واعی است
آنچنان گوشی قرین داعی است
همچنانکه گوش طفل از گفت مام
پر شود ناطق شود او در کلام
ور نباشد طفل را گوش رشد
گفت مادر نشنود گنگی شود
دایما هر کر اصلی گنگ بود
ناطق آنکس شد که از مادر شنود
دان‌که گوش کر و گنگ از آفتی‌ست
که پذیرای دم و تعلیم نیست
آنکه بی‌تعلیم بُد ناطق خداست
که صفات او ز علتها جداست
یا چو آدم کرده تلقینش خدا
بی‌حجاب مادر و دایه و ازا
یا مسیحی که به تعلیم ودود
در ولادت ناطق آمد در وجود
از برای دفع تهمت در ولاد
که نزاده‌ست از زنا و از فساد
جنبشی بایست اندر اجتهاد
تا که دوغ آن روغن از دل باز داد
روغن اندر دوغ باشد چون عدم
دوغ در هستی برآورده علم
آنک هستت می‌نماید هست پوست
وآنک فانی می‌نماید اصل اوست
دوغ روغن ناگرفتست و کهن
تا بنگزینی بنه خرجش مکن
هین بگردانش به دانش دست دست
تا نماید آنچ پنهان کرده است
زآنکه این فانی دلیل باقی است
لابهٔ مستان دلیل ساقی است
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر به بررسی دو جنبه از وجود انسان می‌پردازد: روح حیوانی و عقل جزوی که به دوغ تشبیه می‌شوند، و روح واقعی و الهی که مانند روغن پنهان در این دوغ است. او می‌گوید که جوهر حقیقت دروغین در این جسم فانی گم شده و حال آن که جان ربانی در پس این ظاهر به‌دست آمده است. مولانا به ارسال پیامبران اشاره می‌کند که انسان را از خواب غفلت بیدار می‌کنند و می‌فهمانند که حقیقت درونش چیست. این آگاهی و گوش شنوا بسیار ضروری است؛ چرا که اگر گوش انسان از تعلیم و دانش بهره‌مند نباشد، به گنگی و کر بودن گرفتار می‌شود. در نهایت، شاعر تأکید می‌کند که فانی نابود می‌شود، اما باقی و واقعی در پس آن وجود دارد و باید به جستجوی حقیقت پرداخت.
هوش مصنوعی: حقیقت صداقت مانند خاصیت روغن در دوغ پنهان شده است. یعنی هرچند ممکن است صداقت دروغ به نظر برسد، اما جوهر و اصل آن هنوز در آن وجود دارد.
هوش مصنوعی: دروغ تو، این جسم فانی است و حقیقت تو، آن جان الهی و معنوی است.
هوش مصنوعی: سال‌ها این دوغ با تن درآمیخته و به وضوح روغن جان درونش به حیات ادامه می‌دهد، اما در نهایت با فنا و مرگ مواجه می‌شود.
هوش مصنوعی: خداوند برای هدایت بشر، پیامبری را به سوی انسان‌ها می‌فرستد که توانایی و احاطه‌ای خاص دارد.
هوش مصنوعی: تا زمانی که به طور صحیح و ماهرانه حرکت کنی، می‌توانم بفهمم که من در واقع چه کسی هستم که در پس این ظاهر پنهان هستم.
هوش مصنوعی: این جمله اشاره به انسانی دارد که کلام او از عمق وجودش و از حقیقت وجودش سرچشمه می‌گیرد. او مانند نی‌ای است که صدایش در آب روان منتشر می‌شود و هر کسی که به او گوش دهد، می‌تواند صدای وحی و پیام را بشنود. به‌عبارتی دیگر، این شخص به قدری به حقیقت و عمق وجودش متصل است که کلامش چون وحی در گوش دیگران طنین می‌اندازد.
هوش مصنوعی: اجازه مؤمن مانند وحی برای ماست، چنان که گوش او با دعوت هماهنگ است.
هوش مصنوعی: داستانی است درباره‌ی این که چگونه کودک به تدریج با صحبت‌ها و گفتار مادربزرگ یا مادرش آشنا می‌شود و از این طریق یاد می‌گیرد که سخن بگوید. همانطور که گوش یک کودک از شنیدن صداها و کلمات پر می‌شود، او هم ناگزیر به گفت و گو می‌افتد و توانایی بیان کلمات و جملاتش را پیدا می‌کند.
هوش مصنوعی: اگر کودک گوش شنوایی نداشته باشد، مادرش می‌گوید که او هیچ چیز نمی‌شنود و به ناشنوا بودن دچار می‌شود.
هوش مصنوعی: همیشه، هر کس که گوشش سنگین باشد، فقط کسی می‌تواند صحبت کند که از مادر خود شنیده باشد.
هوش مصنوعی: پس فردی که گوشش کر و زبانش گنگ است، به دلیل آسیب دیدگی، نمی‌تواند آموخته‌ها و پیام‌ها را درک کند.
هوش مصنوعی: این شعر به این معناست که کسی که بدون آموزش و دانش سخن می‌گوید، در واقع همانند ناطق خداست که ویژگی‌های او از دلایل و علتها جدا شده است. به عبارت دیگر، بیان بدون درک و آگاهی، به نوعی سخن گفتن از حقیقتی است که از منشاء واقعی خود فاصله گرفته است.
هوش مصنوعی: مانند آدم که خداوند بدون حجاب، فرشته‌ای را به او تعلیم داد، در دل مادر و پرستارانش نیز عشق و محبت نهفته است.
هوش مصنوعی: ای مسیحی که به یادگیری محبت و دوستی، در زمان تولد ناطق (عیسای مسیح) به دنیا آمدی.
هوش مصنوعی: برای جلوگیری از تهمت درباره تولد که به معنای نامشروع بودن و فساد نیست.
هوش مصنوعی: حرکت و تلاش لازم است تا به خوبی بتوانی از درون خود احساسات و افکار را تعبیر کنی و حقیقت را آشکار سازی.
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که روغن در دوغ وجود دارد، همانطور که عدم (یا نبود) دوغ در هستی باعث می‌شود که علم و دانش پدید آید. هر چیز در جهان به نوعی به وجود خود اشاره دارد و نبودن یک چیز می‌تواند منجر به کسب آگاهی و دانش درباره آن شود.
هوش مصنوعی: آنچه که وجود تو را نشان می‌دهد، فقط پوست و ظاهری است که می‌بینی، اما آنچه واقعاً وجود دارد و پایدار است، اصل و ماهیت درونی توست.
هوش مصنوعی: دوغ و روغن کهنه به هم نمی‌آیند، پس اگر توانستی آنها را کنار هم بگذاری، هزینه‌اش را پرداخت نکن.
هوش مصنوعی: برو و با علم و دانش به جهات مختلف نگاه کن تا آنچه را که پنهان کرده، آشکار کند.
هوش مصنوعی: چون این چیزهای ناپایدار نشان دهنده چیزهای پایدار است، پس درخواست و آرزوی دیوانگان نشانه‌ٔ سرپرست و معشوق آن‌هاست.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.