دیدی تو اصفهان را آن شهر خلدپیکر
آن سدرهٔ مقدس آن عدن روحپرور
آن بارگاه ملت وآن تختگاه دولت
آن روی هفت عالم وآن چشم هفت کشور
هر کوچه جویباری محکم به مهر عصمت
هر خانه سایه سایه با یکدگر مجاور
از غایت سخاوت زردار او تهیدست
وز مایهٔ قناعت درویش او توانگر
اکنون ببین در آن خلد طوبی بیخ کنده
ولدان مو بریده حوران کشته شوهر
شهری چو چشم خوبان آراسته به مردم
خالی شده ز مردم حالی چو چشم عبهر
همچون صباح کاذب خطی ولی مبتر
همچون سراب شوره حظی ولی مزور
لطف خدای دیدی اکنون سیاستش بین
انواع لطف دیدی آثار قهر بنگر
مشک از عناب چین در شد قار همچو کافور
لؤلؤ ز غصه در بحر شد قیر همچو عنبر
نحل ار بداندی این ممکن که گردد از سهم
شهدش چو شحم حنظل مومش چو سنگ مرمر
آتشپرست را گو برگیر نار و زنار
کایدر نماند اصلا نه مسجد و نه منبر
بنگر بدین عجایب طوفان و کوه جودی
دجال و مهد مهدی غرقاب و بیت مشعر
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این متن، شاعر به شخصی توصیه میکند که اگر میخواهد نزد مقام بلند (خواجه) معتبر باشد، باید از خوردن نان او پرهیز کند. او اشاره دارد که حتی اگر خواجه تأکید کند که نان بخورد، نباید اطاعت کند و بالاترین احتیاط را در انتخاب غذا داشته باشد. شاعر بر این نکته تأکید میکند که اگر خوانش (غذای او) حرام باشد، باید دوری کرد و حتی اشاره میکند که نان خواجه باید گرانقدر (مقدس) باشد و نباید به آن نزدیک شد. این متن، نگاهی به اصول اخلاقی در برابر قدرت و منزلت اجتماعی دارد.
هوش مصنوعی: آیا تو نیز زیباییهای اصفهان را دیدهای؟ شهری که همچون بهشت است و در آن درختان مقدس و روحنواز وجود دارد.
هوش مصنوعی: این بیت به توصیف مکانی میپردازد که برای ملت و دولت اهمیت زیادی دارد. آنجا جایی است که بهنوعی نشاندهنده قدرت و عظمت ملت است و بر نقوش جهانی تاثیر میگذارد. این مکان را به عنوان نمادی از زیبایی و عظمت در نظر گرفته است که همگان را تحت تأثیر قرار میدهد.
هوش مصنوعی: هر کوچهای مانند جویباری است که با پاکی و معصومیت پر شده و هر خانه نیز در کنار یکدیگر سایهسار و همسایه هستند.
هوش مصنوعی: از آنجایی که او بسیار سخاوتمند است، ثروت او به پایان رسیده و از طرفی، به لطف قناعت و رضایت درویشوارش، او به مانند یک فرد توانگر و بینیاز به نظر میآید.
هوش مصنوعی: اکنون نگاه کن که در بهشت طوبی ریشهاش در کجاست، و زنی که موهایش قطع شده، چقدر دلتنگ شوهرش است.
هوش مصنوعی: شهر مانند چشمان زیبا، پر از تزیینات و جذابیت بود، اما اکنون از مردم خالی شده و حالتی همچون چشمی بیاحساس دارد.
هوش مصنوعی: این خوب به نظر میرسد که مانند صبح دروغین، ظاهری دارد، اما باطنش چیزی است دیگر. شبیه سراب در یک منطقه خشک، ممکن است جذابیتهایی داشته باشد، اما در حقیقت چیزی جز فریب نیست.
هوش مصنوعی: به لطف خدا، حالا متوجه شدی که او چگونه با سیاست و هوشمندی، انواع لطف و رحمت را به نمایش میگذارد؛ اما در عین حال، نشانههایی از خشم و قهر را نیز میتوانی ببینی.
هوش مصنوعی: عطر مشک مانند عطری دلانگیز و دلپذیر از عنابچین به بیرون میآید و ماندگار است، همانطور که کافور و مروارید در دریا بالاترین زیبایی و خوشبوئی را به خود میگیرند. از سوی دیگر، اندوه و غم مانند قیر در دریا پراکنده میشود و به تلخی آن میافزاید، مانند عنبر که با وجود تلخیاش، عطر خوبی دارد.
هوش مصنوعی: این بیت به توصیف نوعی عسل میپردازد که از شهد گلها تهیه شده و طعمی شیرین و خوشمزه دارد. همچنین به نوعی تلخی که بعد از مزه کردن میتواند احساس شود، اشاره میکند. در کل، بیانگر تضاد بین شیرینی و تلخی است.
هوش مصنوعی: به آتشپرست بگو که شعله را بردارد و از زنجیر خود رها شود. زیرا در این دنیا دیگر نه مسجدی باقی مانده و نه منبری.
هوش مصنوعی: به تماشای این شگفتیها برو؛ طوفان و کوه جودی، دجال و مهدی، عمیقاً در آب و بیت مشعر غرق شدهاند.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
بر دل مکن مسلط گفتار هر لتنبر
هرگز کجا پسندد افلاک جز تو را سر
آن کیست کاندر آمد بازی کنان ازین در
رویی چو بوستانی از آب آسمان تر
باز این چه رستخیزست این خود کجا درآمد
این را که ره نمودهست از بهر فتنه ایدر
ای دوستان یکدل، دل باز شد ز دستم
[...]
آذر فرو زو می خور شاها بماه آذر
آیین ماه آذر بوی می است و آذر
باد ابد رد مانده دشمنت چون کمانه
بگذار شادمانه صدا ور مزدو آذر
یک بخشش تو کردن بار دویست گردون
[...]
آن دلفریب دلکش و آن دلربای دلبر
با صد هزار کشی خندان درآمد از در
تنبول کرده آن بت تنبول کرده پیدا
سی و دو نار دانه در نار دانش اندر
تا کیمیای حسنش کرده ست لعل درش
[...]
فرخنده باد و میمون این مجلس منور
بر شهریار گیتی شاهنشه مظفر
شاهی کجا رسیدست از همت بلندش
تختش به هفت گردون عدلش به هفت کشور
اَسْلاف را به عدلش جاه است تا به آدم
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.