گنجور

حاشیه‌ها

احمد خرم‌آبادی‌زاد در ‫۱۱ ماه قبل، چهارشنبه ۷ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۱۴:۲۴ دربارهٔ خاقانی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۶۷:

مصرع دوم بیت 4 به شکل «زنهار وصل را گو تا دستشان بگیرد» درست نیست.

1-این مصرع در نسخه عبدالرسولی به شکل «با وصل خود نگویی تا دستشان بگیرد» ثبت شده است.

2-شاعر در بیت شماره 5 به میدان آمدن وصل را منوط به سپری شدن هجر می‌داند.

به این ترتیب، معنی از بیت 4 تا پایان بت 5 می‌شود:

«هجر تو عالمی را در پای غم افکنده است. به وصل نمی‌گویی که دستشان را بگیرد. هجر که از ماجرا پا بیرون بکشد، وصل به میدان می‌آید»

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۱۱ ماه قبل، چهارشنبه ۷ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۱۴:۱۳ دربارهٔ عطار » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۲۹:

چون تو بنَمی‌سازی ، دل با دگری سازد

پرویز شیخی در ‫۱۱ ماه قبل، چهارشنبه ۷ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۱۱:۴۳ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۴۸۳:

تفسیر این بیت از نگاهی دیگر

عقل و خرد فقیر تو پرورشش ز شیر تو

خداوند ما را آزاد افریده، به همین خاطر نوزاد بشر دارای عقل و خرد نیست،  اما ما این توانایی رو داریم که از بدو تولد به کمک حواس پنجگانه خود به شناخت برسیم و عقل رو در ذهن خود پرورش دهیم تا در نوجوانی به رشد عقلی برسیم

 

اما مصرع دوم باید به این شکل تصحیح شود

گر نشود غنی او، آنکه بدو گمان دهی

و چنانچه کسی بواسطه آموزش و تعلیم نتواند عقل رو در ذهنش پرورش دهد، لاجرم او بجای تعقل به گمان و حدس روی می اورد

امیرحسین صدری در ‫۱۱ ماه قبل، چهارشنبه ۷ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۰۸:۳۳ در پاسخ به م.حیران دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۸۱۴:

بیت قبلیش هم جالبه

جهان هرچند در چشمت ، بساط ناز می‌چیند

تو بیرون ریز چون اشک از فشردن‌های مژگانش

امیرحسین صدری در ‫۱۱ ماه قبل، چهارشنبه ۷ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۰۳:۱۹ دربارهٔ نظیری نیشابوری » دیوان اشعار » غزلیات » شمارهٔ ۴۶۳:

بسیار زیبا بود

Abdul Ahad Fardeen در ‫۱۱ ماه قبل، چهارشنبه ۷ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۰۱:۰۶ دربارهٔ بیدل دهلوی » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۹۵۲:

محمل موج و نفس دوش تپیدن می‌کشد

Makvan .. در ‫۱۱ ماه قبل، چهارشنبه ۷ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۰۰:۴۴ در پاسخ به احسان دربارهٔ سعدی » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۴۱:

متن زیبایی نوشتی،13 سال قبل،، هر چی بنویسم اضافه کاری،،خود شعر همه چیز ب بهترین شکل گفته🩶

محسن رضایی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۳:۳۵ دربارهٔ عطار » منطق‌الطیر » عذر آوردن مرغان » راه‌بینی که از دست کسی شربت نمی‌خورد:

سلام

این هوش مصنوعی رو حذف کنید اصلا عطار یه چیز دیگه گفته اون یه حرف کاملا بی ربط زده

بچه پری. در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۳:۰۴ دربارهٔ امیر پازواری » دیوان اشعار » چهاربیتی‌ها » شمارهٔ ۹:

چقدر جالبه اولین باره که شعری به زبان مازندرانی میخونم و این شعر واقعا جالبه خصوصا بیت اخر

محسن عبدی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۵۱ دربارهٔ عطار » منطق‌الطیر » عذر آوردن مرغان » حکایت دیوانه‌ای که از مگس و کیک در عذاب بود:

متاسفانه در این قسمت تمام ترتیب عذرها و حکایت های زیر مجموعه آن به هم ریخته و مطابق کتاب نیست.

محسن عبدی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۴۸ دربارهٔ عطار » منطق‌الطیر » عذر آوردن مرغان » حکایت دیوانه‌ای که از مگس و کیک در عذاب بود:

دیگری گفتش گنه دارم بسی با گنه چون ره برد آنجا کسی

از این بیت عذر مرغ بعدی بیان شده است.

محسن عبدی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۴۷ دربارهٔ عطار » منطق‌الطیر » عذر آوردن مرغان » حکایت دیوانه‌ای که از مگس و کیک در عذاب بود:

نیم سارخکی چو در نمرود شد مغز ...

سارخک: پشه

محسن عبدی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۴۵ دربارهٔ عطار » منطق‌الطیر » عذر آوردن مرغان » به کعبه رفتن رابعه:

بوی جمعیت نیابی یک نفس می‌بشولد وقت تو از یک مگس

شولیدن: متحیر و درمانده نشستن. درهم شدن و پریشان خاطر نشستن و درمانده گردیدن. پریشان شدن

محسن عبدی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۴۲ دربارهٔ عطار » منطق‌الطیر » عذر آوردن مرغان » به کعبه رفتن رابعه:

قصد کعبه کرد روز حج گزار شد همی عذر زنانش آشکار

منظور روز حجگزاری است.

محسن عبدی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۳۵ دربارهٔ عطار » منطق‌الطیر » عذر آوردن مرغان » حکایت دیوانه‌ای برهنه که جبه‌ای ژنده به او بخشیدند:

گفت یا رب جبه‌ای ده محکمم همچو خلقان دگر کن خرمم

جبه: جامۀ گشاد و بلند که روی جامه‌های دیگر بر تن کنند.

محسن عبدی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۱۲ دربارهٔ عطار » منطق‌الطیر » عذر آوردن مرغان » حکایت شیخ نوقانی:

چون بروبی خاک میدان سر به‌سر ...

نیم جو زر یابی از آن نان بخر

محسن عبدی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۱۰ دربارهٔ عطار » منطق‌الطیر » عذر آوردن مرغان » حکایت شیخ نوقانی:

هاتفی گفتش بروب این لحظه پاک ...

بروب

صحیح است.

محسن عبدی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۰۹ دربارهٔ عطار » منطق‌الطیر » عذر آوردن مرغان » حکایت شیخ نوقانی:

چون برآمد هفته‌ای گفت ای اله ...

گرده نانی ده مرا کن سر به راه

هاشم کرونی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۱۹:۲۶ دربارهٔ سنایی » دیوان اشعار » غزلیات » شمارهٔ ۱۱۴:

این غزل نیز مانند غزل قبل دیوان سنایی با ردیف بنامیزد سروده شده است.

در لغت نامه دهخدا در معنای عبارت «بنامیزد» آمده است:

این کلمه ٔ بزرگ تیمناً برای دفع چشم بد استعمال کنند و بعضی گویند در محل تعجب و قسم آرند، بسبب کثرت استعمال کسره ٔ اضافت را حذف کردند. بلکه الف ایزد هم در رسم الخط ننویسند. (از سراج اللغات ) (از کشف ) (بهار عجم از غیاث اللغات ). بنام ایزد. (آنندراج ) (انجمن آرای ناصری ). چشم بد دور. چشم زخم مباد. ماشأاﷲ (یادداشت مرحوم دهخدا)

در ادامه چند نمونه از اشعار بزرگان نیز ذکر شده است.

با احتساب این معنا، ردیف این غزل کوتاه تاکید مکرر بر ماشاءا... و چشم بد به دور است

هاشم کرونی در ‫۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۶ آبان ۱۴۰۴، ساعت ۱۹:۲۴ دربارهٔ سنایی » دیوان اشعار » غزلیات » شمارهٔ ۱۱۳:

در لغت نامه دهخدا در معنای عبارت «بنامیزد» آمده است:

این کلمه ٔ بزرگ تیمناً برای دفع چشم بد استعمال کنند و بعضی گویند در محل تعجب و قسم آرند، بسبب کثرت استعمال کسره ٔ اضافت را حذف کردند. بلکه الف ایزد هم در رسم الخط ننویسند. (از سراج اللغات ) (از کشف ) (بهار عجم از غیاث اللغات ). بنام ایزد. (آنندراج ) (انجمن آرای ناصری ). چشم بد دور. چشم زخم مباد. ماشأاﷲ (یادداشت مرحوم دهخدا)

در ادامه چند نمونه از اشعار بزرگان نیز ذکر شده است.

با احتساب این معنا، ردیف این غزل کوتاه تاکید مکرر بر ماشاءا... و چشم بد به دور است. 

غزل بعد دیوان سنایی نیز چنین است.

۱
…
۲۳۴
۲۳۵
۲۳۶
۲۳۷
۲۳۸
…
۵۸۱۹